105 



W. Mey., var. armeriifolium G. F. W. Mey., var. 

 gramineum G a u d. Zij zijn in de duinen algemeen ! 



IL bladen breeder (1 — 1.5 cm.), min of meer ge- 

 tand ; omwindselbladen ten slotte zwarter wordend : 

 var. genuinum Griseb. Deze komt h.t.1. waarschijnlijk 

 slechts in twee vormen voor; s.var. commune Fr. met 

 kalen en s.var. ruda Uechtr. met van onderen stijf 

 behaarden stengel. 



Beide komen om Arnhem voor ; de eerste algemeen, 

 de tweede minder!; Velp 1914 v. S. (h.); Arnhem 

 1872 Groll (h. N. B. V.!): Arnhem R. B. (h. N.B.V.! 

 is ruda); Oorsprong Un. 1847 (h. N. B. V.!). Waar 

 I en II bijeen voorkomen vindt men veel overgangen, 

 b.v. Oosterbeek 1913 Jansen en Wachter (h !). 

 H. sabaudum L. = H. boreale Fr. ^ H. silvestre 

 (Tausch.) Zahn geeft een aantal ondersoorten uit 

 Nederland aan : 



1. ssp. Scabiosum Sud. : Z. Limburg de Wever. 



2. ssp. lugdunense (R ó u y) : Z. Limburg d e W ever. 



3. ssp. obliquum J o r d. : Venlo. 



4. ssp. virgultorum J o r d. : Holland. 



5. ssp. nemorivagum Jord. ex Bor. : Holland. 

 Bovendien een aantal uit de grensstreken ; inderdaad 



komen b.v. twee zeer typische rassen ook nog voor: 



6. ssp. sabaudum (L.) Z. ; Breda 1864 H. d. V. 

 en Putte (N.Br.) Un. 1860 (beide h. N. B. V.)!; beide 

 subvar. 2. gallicum Jord. 



7. ssp. vagum Jord. Amsterdam Hartsen, Lac. 

 (h. N. B. V.)! en Hoogerheide (N.Br.) Un. 1896 

 (h. N. B. V.)! ') 



Om Arnhem komt deze soort voor: Oosterbeek 

 1886 V. (als tridentatum in Pr. en h. N. B. V.)! en 



1) Men raadplege Engler's Pflanzenreich IV 280 heft 79 p. 942-955 

 enz. Bij de vindplaatsen in Pr. voege men nog toe, behalve de vondsten 

 om Arnhem, Leiden 1836 Lac. (in h. N. B. V. als ?, in Pr. als vulgatamjl 



