374 



Het is duidelijk, dat over 't algemeen onder de annuellen 

 en biennen — bij wie de vermenigvuldiging zoo zeer afhan- 

 kelijk is van de deugdelijkheid en de hoeveelheid van het 

 zaad — de gevolgen van weinig insectenbezoek zich sterker 

 zullen doen gevoelen, dan bij de perennen, waaronder er 

 vele, die zich ook langs vegetatieven weg vermeerderen 

 kunnen. 



Niettegenstaande dit zijn er van de annuellen, zooals uit boven- 

 staande percentage-opgave blijkt, toch het minst verdwenen. 



Hoogstwaarschijnlijk moet hierbij in rekening gebracht 

 worden, dat strandplanten, die zeker niet het minst geschikt zijn 

 om het hoofd te bieden aan de ongunstige invloeden, die hier 

 op de planten inwerken, meest eenjarig zijn. 



In mijn voorloopige mededeelingen heb ik, sprekende over 

 het in sterke mate begroeid zijn der duinen, gewezen op den 

 invloed van den vo£felmest. 



Nog een andere oorzaak dient daarbij vermeld te worden. 



De zeevogels hebben namelijk de gewoonte, om schelpdieren, 

 die door hen of hunne jongen verslonden zullen worden, op 

 de duinen te brengen . 



Vooral op die plekken, waar de nesten te vinden zijn, ziet 

 men dan ook haast bij iedere schrede tal van ledige conchyliën 

 liggen. 



Het spreekt vanzelf, dat het zand door deze schalen op den 

 duur rijker aan koolzure kalk werd en daardoor ook een 

 grootere mate van vruchtbaarheid erlangen moest. 



En zoo is het te verklaren, dat Anthyllis Vulne- 

 raria en Trifolium fragiferum, beide kalklievende 

 planten, die bij 't bezoek van Holkeraa nog niet voorkwamen, 

 zoo betrekkelijk weinig tijd noodig hebben gehad om, eenmaal 

 aangeland, hier en daar tot zeer algemeen voorkomende gewassen 

 te worden. 



Vermoedelijk is het, dat veel van de overige gewassen, die 

 op de duinen overheerschend sterk groeien, in meerdere of 

 mindere mate kalklievend zullen zijn. 



