58 



Met die eigenaardigheid moet bij alle plannen tot bescher- 

 ming der flora ten zeerste rekening worden gehouden en 

 wij willen er daarom een oogenblik bij stil staan. 



De ontginning in den ruimsten zin genomen, geschiedt op 

 twee wijzen, die wel is waar zeer geleidelijk in elkaar over- 

 gaan, maar die toch in hun uiterste vormen op de verarming 

 der flora schijnbaar een geheel anderen invloed hebben. 



Wij bedoelen de ontginning in het groot en de ontginning 

 zeer in het klein zooals die b.v. waar te nemen is om de 

 huisjes der heidebewoners. 



Bij de eerste soort wordt in enkele jaren de flora van 

 geheele landstreken als met een tooverslag geheel gewijzigd, 

 bij de laatst genoemde bemerkt men van een invloed op het 

 karakter der flora voorshands zeer weinig. 



Toch is het eindresultaat hetzelfde: algeheele verarming 

 der flora, maar terwijl dit proces in 't eerste geval acuut 

 verloopt blijft het bij de klein-ontginning chronisch. 



Zooals wij zagen is de soort het product van de soorts-con- 

 stitutie en van de uitwendige omstandigheden. 



Sommige soorten zijn zoo geconstitueerd dat zij niet veel 

 anders verlangen dan voldoend voedsel en licht, zoodat zij 

 bijna overal voorkomen. Deze soorten worden in haar bestaan 

 door het ingrijpen van den mensch niet benadeeld, ja zelfs 

 ondersteund, doordien de cultuur van den bodem het voor 

 haar geschikte areaal vergroot. Zulke soorten zijn b.v. Poa 

 annua, Urtica dioica en urens, Plantago lanceolata en major 

 en dergelijke. 



Het aantal dezer cultuur minnende soorten is echter relatief 

 gering, waardoor de buitengewone armoede der flora verklaard 

 wordt van alle streken, waar de cultuur zeer intensief is. 



Verreweg de meeste soorten hebben echter haar kracht 

 gevonden juist in het plooien naar ongewone levensvoorwaar- 



