in Bm 
bergreeks vormen en te Paja-kombo en bij Gadoe in de Vier Kotta 
zag hij kalkbergen met grotten. JuncnunN zag marmer-stukken als 
rolsteenen met Graniet en Frachyt in de rivieren van Angkola en - 
op andere plaatsen. 
Niet minder uitgebreid zijn de lagen van zandsteen. In de Vijf 
tig Kotta worden door KORTHALS drie soorten onderscheiden: roode 
zandsteen (grès rouge; rothes todtliegerdes) van zeer afwisselenden 
bouw; somtijds is het een gemengd gesteente, waarin Kiezel, Hoorn- 
steen, door klei en zandig deeg verbonden zijn, lagen die naauwelijks 
eenige voet dikte bereiken. De tweede donkergraauwe soort met 
kiezelkorrels en micaplaatjes, door KORTHALS als # graues liegende” 
onderscheiden. ‘De derde soort van geelgraauwe kleur en zonder 
kalk, bonte zandsteen, grès bigarré, door hem geheeten, komt het 
meest voor, zoowel in hellende als waterpasse lagen. — Aan deze 
waarnemingen van KORTHALS voor het westelijk en midden-gedeelte 
des eilands sluiten zich sunenvan’s nasporingen in de meer noor- 
delijke gewesten aan. De eerste sporen van het zandsteenter- 
rein zag hij in Onder-Tapanoeli, op het eiland Poeloe Bakar, 
maar in de Bataksche gewesten is het veel meer ontwikkeld, en 
wordt op de oostelijke hellingen der gebergten zelfs tot op 4500’ 
aangetroffen en strekt zich tot naar Atjih in het noorden van Su- 
matra uit. Het is een fijnkorrelige, weeke, leemachtige zandsteen van 
wit grijze kleur, wiens lagen met laagjes leem afwisselen. Daaruit 
bestaan ook de 30—40' hooge rotsen van.P. Bakar, Ongei en 
Pontjang-kitjil. De afzonderlijke lagen van 8—5’ dikte zijn door 
dunme.laagjes van grijze klei gescheiden, zijn meestal gescheurd, 
rijzen van het oosten naar het westen onder eenen hoek van 20° en 
dalen dan plotseling naar de diepte. Niet zelden ziet men aan de 
kust Trachyt-eilanden naast die welke uit zandsteen bestaan. El- 
ders (W. en 4.W.) vormt de zandsteen de steile kust, 30—40' hooge 
rotslagen in waterpasse beddingen, die van lieverlede in de beten 
der zee wegstorten. ‘In de nabijheid der beide Boeoekaaps heeft de 
zandsteen eene magtigheid van 100 tot 150’ en de lagen rijzen in 
tegenovergestelde rigting als op de genoemde ade” van W‚N.W, 
naar 0.4.0. onder eenen hoek van 25° en vormen, plotseling afge- 
broken, oostwaarts eene steile helling. — Over het geheel zijn de 
lagen van dit terrein op ots plaatsen in zeer verschil- 
