a ae 
voor de toekomst en de nederlandsche handel trekt weinig voordeel 
van dit belangrijk artikel. | 
Omtrent de grenzen van de verspreiding des kamferbooms op Su- 
matra bezitten. wij talrijke berigten van engelsche en nederlandsche 
reizigers, die over het geheel genoegzaam met elkander overeen- 
stemmen. CoLEBROOKE, die in 1818 schreef, bepaalt de versprei 
ding van Aër-bangis af, naar het.noorden toe tot Bakongan, 
over eene uitgestrektheid van 250 mijlen. Volgens w. JACK groeit 
bij hoofdzakelijk in de Bataklanden, zuidwaarts tot 1}° N.Br, 
volgens MARSDEN bereikt hij in die rigting slechts 3° N.Br. Junc- 
HUEN bepaalt het gebied van den boom tusschen 0° 10—2° 20’ 
N.Br, van Aër-bangis tot Singkil. Het is onzeker of hij 
nog ten noorden van Singkil voorkomt. Naar het 2.0, en het bin- 
nenland klimt hij tot 1000’—1200' op de berghoogten op. — De 
weêrsgesteldheid is in die gewesten snel afwisselend, vochtig, koel 
en vergezeld van hevige onweders. De thermometer klimt op de 
hoogten tot 25°.6. *). — Volgens rrvsmanN begint de boom te 
Batang-taro — waar de rivier van dien naam, 1° 27’ N.Br. — 
dat rondom in het gebergte ligt en alleen naar de noordzijde vlak 
land heeft, overvloedig voor te komen, waar de inlanders hem Si- 
marbantajan noemen en nog twee verscheidenheden kennen, 
Si-marbintoengan en Si-margaloengoeng. — 7 Deze 
boom,” zegt hij, „schijnt op Sumatra enkel ten noorden van de 
evenachtslijn voor te komen. Hij groeit niet hooger dan 1000’ bo- 
‚ *) Op de heuvelen van Aër-bangis zag Jvxen. enkele zuilenvormige kam- 
ferboomen die hij bij vergissing Laurus camphora? noemt, (Battal. IL. Ul. 32). 
Tusschen het dorp Loemoet en Tapolong groeiden op 100’ kamferboomen, 
te zamen met eiken, acacias enz, en niet veel verder, van de tweede heu- 
velenreeks over de beek van Tapolong af, die zich in de nabijheid met de 
rivier Batang-taroe vereenigt, oostelijk van het eerste Alangveld, beginnen 
de kamferboomen zeer talrijk te worden tot nabij de Batang-taroe (vergel. 
het berigt van TEYSMANN). Op den weg naar Loemoet, niet verre van de 
genoemde rivier, zag hij nog een klein bosch van kamferboomen. — De ver- 
spreiding in oostelijke rigting is nog weinig opgehelderd. RADERMACHER 
noemt de kamfer onder de voortbrengselen van de binnenlanden van Pa- 
lembang, — wordt zij daarheen enkel door _binnenlandsch handelsverkeer 
vervoerd? — Volgens marco Poro kwam de kamfer, die naar China werd 
uitgevoerd, van de districten Lambri en Fanfoer, maar het is wad 
lijk, dat voor dien handel, die van de oostkust op China werd edreven, 
voortbrengselen van de Bataklanden derwaarts werden gebragt. rd 
5% 
de 
