— 93 - 



daarbij een deel van het stuifmeel, dat in de jonge bloem den 

 stempel omgeeft, mede, en strijken dit af op het achterlijf van 

 den bezoeker (zie fig. 10 en 1 1). Ditzelfde herhaalt zich meer- 

 malen, totdat al het stuifmeel is weggeborsteld. Dan wordt 

 ook, wat tot nogtoe waarschijnlijk niet het geval was, 

 de stempel geslachtsrijp (als men het zoo noemen mag), 

 en een bezoeker, die reeds in andere bloemen met stuifmeel 

 belast werd, brengt nu een deel daarvan op den stempel over. 

 Hierbij doet zich nu weder hetzelfde geval voor als bij 

 Astragahis: de onderste bloemen van den tros zijn de oudste; 

 de bezoekende hommels gaan van beneden naar boven aan 

 den tros en bewerken dus in de meeste gevallen kruising. 

 Uit het bovenstaande blijkt, dat onze plant tot Delpino's 

 tweede groep van Papilionaceeën behoort. 



In de bovengenoemde venen heb ik nooit andere hommels 

 gezien dan Bomhis agronim F. en Bombus ScrimsJiiranus K., 

 hoewel ik er dikwijls langen tijd op zonnige dagen vertoefde. 

 Van de genoemde insecten zag ik Bomhis agrorum F. ^ 

 meermalen op de beschreven wijze bestuiving teweeg brengen. 

 Den laatsten mocht ik er evenwel niet op aantreffen ; doch 

 dit verwondert mij minder, daar het mij voorkomt, dat hij 

 kleiner en minder sterk is, terwijl hij ook een korteren 

 (9-10 mM. langen) zuiger heeft, zoodat hij, door de uit- 

 steeksels van het vlagje tegengengehouden, den honig niet 

 zou kunnen bereiken. De verstandelijk zoo hoog ontwikkelde 

 hommel weet dit zeer goed en wendt dus niet eens pogingen 

 daartoe aan. Eenmaal zag ik ook een vlinder, Hesperia syl- 

 vanus Esp. o* op de bloem zitten ; doch ik kon er niet dicht 

 genoeg bij komen om te zien, of bestuiving bewerkt werd. 



De kelk is, vooral op de tanden, bezet met een tal van orga- 

 nen, die er geheel als klierharen uitzien (flg. 16) en een 

 groote overeenkomst hebben met de later te behandelen zoo- 

 genaamde extrarmptiale nectariën van Vicia sativa. Ik kon 



