~ 163 — 



krommingen. Deze laten zich echter allen verklaren uit het- 

 zelfde beginsel waardoor ook voor Dipsacus sylvestris derge- 

 lijke buigingen tot stand komen(M. d. Z. blz. 21 PI. VII. Fig. 2). 



Wanneer namelijk van een bladpaar één blad ontbreekt, 

 en de groei aan die zijde daardoor verzwakt wordt in verge- 

 lijking met de tegenovergestelde zijde, dan zal dit ten gevolge 

 kunnen hebben dat de tak zich buigt. Het blad komt dan aan 

 de buitenzijde van den hoek te liggen. Hoe scherp de hoek 

 wordt, hangt natuurlijk van allerlei omstandigheden af; zij 

 kan ook bij Dipsacus, bijna ==0° worden; de buiging bedraagt 

 dan nagenoeg 180'. 



Zulk eene buiging vindt men in onzen tak in de knoopen 

 1,2, 3 en 7, De hoek bedraagt ongeveer : 



Voor knoop 1 70°. 



» j> 2 60». 



» » 3 30». 



» » 7 90'. 



Daar de stengel onder knoop 1 verticaal omhoog groeide, 

 werd het internodium 1-2 door deze buiging schuins omlaag 

 gericht : het heeft zich echter geotropisch tot een bijna ver- 

 ticalen stand opgeheven. Hetzelfde geldt van de beide volgende 

 internodiëü, en van 4-7 was de stengel dus weer verticaal. 

 Daar boven was de stengel, bij het afsnijden, nog zeer jong, 

 zoodat een geotropische kromming nog niet den tijd gehad 

 had, zich te ontwikkelen. 



De bladspiraal op dezen tak steeg links omhoog. 



Verklaring der platen. 



Plaat I (XIV). 



Fig. 1. Dipsacus sylvestris torsusCjü) Een gedraaide 

 stengel, waarin door ééne overlangsche snede, een 

 recht internodium is ontstaan ; a h de snede ; 7-25 de 



