- 49 — 



door hem waargenomen proterandrie bij E'püoUum Angusti- 

 folium, daar « deze tweeslachtige bloem door hommels en 

 bijen bevrucht wordt, maar niet ieder individu door middel 

 van zijn eigen stuifmeel, doch de oudere bloemen met stuif- 

 meel dat de insecten uit jongere bloemen aanbrengen. » 



Dit was nu inderdaad het « ontdekte geheim der Natuur »; 

 dit was het eerste begin der ontsluiering der wonderbare 

 betrekkingen tusschen bloemen en insecten. 



Op deze en andere analoge ontdekkingen heeft Sprengel 

 zijne «Theorie der bloemen » gegrond. « Bij al de bloemen, 

 welke werkelijk sap afscheiden, moeten de volgende vijf 

 punten opgemerkt worden : 



1. De Jionigklier d. w. z. het gedeelte eener honigbloem, 

 dat het sap bereidt en afscheidt. 



2. Dehonigbehotcder d. i. het gedeelte eener honigbloem, 

 hetwelk de door de klier afgescheiden vloeistof ontvangt en 

 behoudt. 



3. BeschUting van den, honig tegen regen. Het Tionig deksel. 

 De regen wordt verhinderd den honig te bereiken door 

 haren, uitwassen, aaneensluitende helmknoppen, enz., ofwel 

 door den stand of door den vorm der bloem. 



4. Middelen, waardoor de insecten het sap der honigUoe- 

 men k%mnenvinde7i. Bloemlroon. Geur. Honigmerk. Als lok- 

 middel dient gewoonlijk de bontgekleurde bloemkroon, even- 

 als de geur der bloem; zeldzamer wordt de kroon door den 

 kelk of ook door hooghladen vervangen. « Dagbloemen heb- 

 ben meestal honigmerken. Vele dagbloemen gaan 's avonds 

 dicht, of zij neigen zich naar beneden, terwijl zij overdag 

 rechtopstonden, of er heeft een andere verandering plaats, 

 waaruit kan besloten worden, dat zij alleen voor daginsecten 

 bestemd zijn. De meeste nachtbloemen zijn over dag gesloten 

 of verflenst en niet in 't oog springend. Zij hebben « eene 

 groote en helder gekleurde kroon, waardoor zij 's nachts, in 



