— 198 — 



bloemen, die steeds gesloten blijven, en waarin zelfbevruch- 

 ting alleen mogelijk is, daar de toetreding van het stuifmeel 

 van een andere bloem volkomen uitgesloten is De cleisto- 

 game bloemen zijn gewoonlijk zeer klein, hare kroon is ver- 

 krompen of ontbreekt, de meeldraden zijn dikwijls minder 

 talrijk dan in de opengaande bloemen, maar de vrucht is 

 volkomen normaal, en er zijn zelfs gevallen bekend, waarin 

 de cleistogame bloemen vruchtbaarder zijn dan de andere, of 

 waarin zij alleen eene vrucht vormen. Niet-opengaande bloe- 

 men komen bij sommige planten te gelijker tijd als de nor- 

 male bloemen voor den dag; bij andere soorten ontstaan zij 

 voor de normale, bij andere nog na de normale bloemen. Nu 

 eens worden zij door dezelfde takken als de opengaande bloe- 

 men gedragen, dan weer door andere, onderaardsche takken. 

 Bij sommige soorten worden zij ieder jaar aangetroffen, bij 

 andere slechts in sommige jaren, of in sommige tijdperken 

 van het leven der plant; — enz. (zie verder, Burck). 



Voorbeelden van cleistogamie zijn sedert langen tijd 

 bekend, (dit werd geschreven in 1863), en meermalen werd 

 dit verschijnsel als een argument tegen de sexualiteit der 

 planten aangehaald, daar men, althans bij sommige soorten, 

 de meeldraden der cleistogame bloemen niet had kunnen ont- 

 dekken. 



In de meeste cleistogame bloemen verlaten de stuifmeel- 

 korrels de helmknoppen niet ; zij kiemen van binnen in de 

 stuifmeelzakjes en zij drijven hunne buizen rechtstreeks in 

 den stempel. Helmknoppen en stempel staan zoo dicht moge- 

 lijk bij elkander. Zulke bloemen zijn dus uitsluitend tot zelf- 

 bevruchting aangepast, en daaruit blijkt dat het geene 

 algemeene natuurwet is dat bevruchting met vreemd stuifmeel 

 boven zelfbevruchting begunstigd wordt. Wanneer men 

 echter met Darwin aanneemt dat « eene kruising met een 

 ander individu slechts nu en dan — misschien met zeer lange 



