- 263 - 



Wij weten thans dat ieder levensverscbijnsel het resultaat is van 

 de werking van een groot aantal oorzaken of factoren, en een dus- 

 genoemde natuurwet, die van een zeer samengestelde zaak, b. v. 

 van een levensverschijnsel, een zeer eenvoudige voorstelling geeft., 

 zooals b. V. door de wet van Knight-Darwin gedaan wordt, kan 

 daarom niets anders zijn dan een iioorloo'pige hypothese ; een derge- 

 lijke hypothese kan alleen diensten bewijzen, zoolang de weten- 

 schap niet in staat is om het samengestelde vraagstuk in zijne enkel- 

 voudige elementen te verdeelen (1), d. w z. om lederen factor op 

 zich zelf te bestudeeren en om de wetten te ontdekken die zijne 

 werking beheerschen. En wanneer men dit uit het oog verliest, 

 wanneer men dergelijke voorloopige wetten wil beschouwen als de 

 definitieve uitdrukking der waarheid, begaat men een fout van 

 gelijken aard als op 't eind der vorige eeuw begaan werd, toen men 

 onder den invloed van het idealistisch natuurbegrip, met dusge- 

 noemde inzichten der Natuur tevreden was. 



Vele bloemenbiologen meenen dat Darwin, en de andere 

 plantenkundigen die zijn onderzoekingen hebben voortgezet, 

 bewezen hebben dat geene plant zich zelf gedurende eene lange 

 reeks van generatieii kan voortplanten, of althans dat de 

 gevolgen der kruising heter zijn dan de gevolgen der zelfbe- 

 tnicJiting. Wanneer men echter de werken van Darwin en 

 van andere proefnemers aandachtig leest, en over de daarin 

 beschreven feiten nadenkt, en rekenschap houdt met de tal- 

 rijke opmerkingen, die Darwin zelf omtrent de resultaten 

 zijner onderzoekingen neergeschreven heeft, — dan wordt 

 men tot de meening gebracht, dat de verkregen uitkomsten 

 geenszins kunnen samengevat worden in eene der beide 

 hoogervermelde stellingen. 



Wanneer men de gevolgen der zelfbevruchting en der 



(1) Descartes, Régies pour la direction de Vesprit. Il faut « réduire 

 chaque question a ses simples éléments et la subdiviser en autant de par- 

 ties possibles au moyen de rénumération ». Loc. cit. règle treizième. — 

 Cit. naar Papillon, Histoire de la philosophie moderne. Tomé premier, 

 blz. 105. Paris, Hachette, 1876. 



