— 275 — 



voordeel (en bijgevolg de voordeelen der kruisbevruchting in den 

 strijd voor het bestaan) grooter of kleiner doen worden. 



Men heeft meermalen de vraag gesteld waarom bij zoovele 

 planten met kleine weinig in 't oog springende bloemen, 

 waarin zelfbevruchting bijna uitsluitend de regel is, de bloe- 

 men niet cleistogaam geworden zijn. Darwin en anderen 

 hebben hierop geantwoord dat de bewuste bloemen ontluiken 

 en honig voortbrengen, ten einde een laatste kans op kruis- 

 bevruchting open te laten, en dat die bloemen, niettegen- 

 staande hare geringe lokmiddelen, toch door insecten (al is 

 het ook zeer zelden) bezocht \^ orden, en aldus, nu en dan, de 

 voordeelen der kruisbevruchting genieten (1). En het is om 

 die voordeelen niet geheel te verliezen dat zij honig afschei- 

 den en haar stuifmeel aan regen en wind blootstellen, in 

 plaats van gesloten te blijven. 



Het komt ons voor dat deze verklaring geen steek houdt, 

 zoodra men de kruisbevruchting niet als een co7idilio sine qita 

 non voor het behoud van het ras beschouwt. Bij Draha terna 

 b. V. zijn de goede gevolgen der kruisbevruchting waarschijn- 

 lijk zeer gering ; deze plant heeft zeer kleine, opengaande 

 bloempjes, waarin nochtans honig voortgebracht wordt (2). 

 Deze bloempjes worden schier nooit door insecten bezocht : 

 wij hebben meermalen de gelegenheid gehad Draha rerna bij 

 helder, warm weder, op verschillende uren van den dag gade 

 te slaan, en op groeiplaatsen, waar zonder overdrijving 

 millioenen bloempjes te gelijker tijd openstonden, en wij 

 hebben slechts tweemaal een klein vliegje op die bloemen 

 gezien. Kan men nu aannemen dat de tallooze bloemen van 



verschil in de temperatuur (zie Passiflora, blz 174) ; het getal der insecten 

 kan van de eene maand tot de andere verschillend zijn; enz 



(1) Darwin, Cross- and self-fertilisation, blz. 386. 



(2) F. RosEN, systematische und biologische Beobachtungen iiber Ero- 

 phila vcrna. Bot. zeit. 1889. 



