— 277 — 



voor haar nuttig zijn : zij kunnen immers een eenvoudig gevolg zijn 

 van een rijke voeding, of van een of andere aanpassing, die met 

 de bevruchting in geenerlei rechtstreeksche betrekking staat. Bij 

 een en dezelfde plantensoort zijn de bloemen van krachtige exem- 

 plaren dikwijls g ooter en fraaier dan de bloemen van zwakke 

 exemplaren (b. v. bij Ranunculiis repeyis, Capsella, Papaver- 

 soorten, enz.). Bij verscheidene Viola- en Oxalis-soorten komen in 

 het voorjaar fraaie opengaande bloemen voor, terwijl in den zomer 

 kleinere, niet opengaande bloemen gevormd worden. Dit merk- 

 waardig dimorphisme is misschien het gevolg eener aanpassing 

 (zie hooger, blz. 274, reg. 5). Maar het is ook mogelijk dat de niet 

 opengaande zomerbloemen ten gevolge van correlatie-verschijnselen 

 hare eigenaardige constructie hebben verkregen. Bij een en hetzelfde 

 exemplaar van Viola odorata b. v. is de regeling der voeding in 

 de lente bijna ongetwijfeld zeer verschillend van hetgeen zij inden 

 zomer is. Bij andere planten zijn dergelijke verschillen zeer in 't oog 

 springend : Raphanus sativus b. v. vormt gedurende het eerste 

 gedeelte van zijn leven (in het voorjaar; een aanzienlijken voorraad 

 reserve-stoffen, die in den knolvormigen wortel vastgelegd wordt ; 

 later, in den zomer, worden bloemen en vruchten gevormd, en de 

 bouwstoffen die daartoe noodig zijn worden ten deele ontleend 

 aan de onderaardsche voorraadkamer, die nu geledigd wordt. Als 

 men Raphanus in de lente vergelijkt met Raphanus in den zomer, 

 wat de inwendige huishouding der plant betreft, dan is het bijna 

 alsof men twee verschillende plantensoorten met elkander verge- 

 leek. Bij Viola, Oxalis, enz. doen zich zeer waarschijnlijk, in de 

 regeling der voeding, veranderingen van gelijken aard voor. Als de 

 physiologie ons met den aard van die veranderingen beter zal 

 hebben bekend gemaakt, zullen wij het dimorphisme der bloemen 

 wellicht als een eenvoudig gevolg van die veranderingen (d. w. z. 

 als een correlatieverschijnsel) kunnen verklaren. (1) 



Sommige biologische eigenschappen der bloemen worden 

 bij al de leden van een systematische groep (geslacht, fami- 



(1) De invloed van de hoeveelheid en van de hoedanigheid van het voed- 

 sel, alsook van de temperatuur op de geslachtelijke voortplanting bij infu- 

 soriën {Leiicophrys) werd bestudeerd door Maupas. 



