— 449 — 



draden afwisselend ; de honig lian door insecten met korte mond- 

 deelen bereil\.t worden. Kellvslippen vrij groot, rood; zij dragen meer 

 bij dan de kroon om de bloem in 't oog springend te maken. Bloem 

 bijna horizontaal; meeldraden en stijl naar boven gebogen. Insecten 

 kunnen slechts langs het onderste gedeelte der bloem den honig 

 bereiken, en worden van boven met stuifmeel bepoederd. Zware 

 insecten (hommels en honigbijen) houden zich aan de bloem vast, doen 

 haar door hun gewicht overhangen, en worden met stuifmeel 

 bepoederd, juist op dezelfde wijze alsof de stijl en de helmknoppen 

 (zooals bij E. tetralix) centraal waren. 



Als de bloem ontluikt gaan de helmknoppen open. Hun stuifmeel 

 is droog, en iedere helmknop is voorzien van 2 naar buiten gerichte 

 aanhangsels, die met ruwe haren zijxi bezet. Deze aanhangsels wor- 

 den door de bezoekers onvermijdelijk aangeraakt ; daardoor wor- 

 den de helmknoppen geschud, en stuifmeel valt op het insect 

 (vergelijk met Euphrasia, Melam'pyriim, enz.) 



De stijl, die reeds in den bloemknop voor de helmknoppen uit- 

 steekt, neemt na het ontluiken aanzienlijk aan lengte toe, evenals de 

 bloem zelf. Gewoonlijk bereikt de stijl zijne volle lengte en is de 

 4Iobbige stempel volkomen ontwikkeld als de helmknoppen reeds 

 geledigd zijn. De stempel kan nochtans reeds stuifmeelkorrels lijmen 

 als de bloem ontluikt. Kruising wordt vooral door den stand van 

 den stempel (fig. 58) bevorderd. Spontane zelfbestuiving onmogelijk. 

 Bezoekers zeer talrijk. Deze plant was vroeger in Vlaanderen veel 

 meer verspreid dan thans. In 't begin dezer eeuw bestonden er nog 

 een aantal uitgestrekte « heiden » (1) (b. v. te Eekloo, Maldeghem, 

 Maele, Aelter, Ruddervoorde, enz., enz.) die thans echter bijna alle 

 verdwenen zijn. — C. vidgaris wordt door de honigbij veel 

 bezocht. 



Bezoekers: Langtongige bijen: Apis mellifica, overal, 

 Augustus en September. Bombus terrestris L. 31. 8. 86, 7. 

 9. 86, Melle; ^, o% 10. 9. 87; c/, 9. 9. 91, Bellem. B. lapi- 

 darmsL. 31. 8. 86, Melle; ^, 10.9. 87, Bellem. B. agrorum 

 F. ■$, 8. 9. 92, Melle. — Korttongige bijen : Sphecodes 



(1) In West-Vlaandereu velden genoemd. 



