— 192 - 



doorgronden. Daarbij komt nog de moeilijkheid, dat tusschen de 

 indrukken van zoogezegde Wieren, er een aantal andere voorko- 

 men, die stellig aan ganscli andere oorzaken hun ontstaan te 

 danken hebben, en veroorzaakt zijn, ofwel door eenvoudige 

 mechanische werkingen, ofwel door bewegingen van wervellooze 

 dieren op een weeken grond. Deze laatste zienswijze wordt, niet 

 zonder overdrijving, verdedigd door Nathorst, die door Ring- 

 wormen en Schaaldieren op een voorbereiden grond te laten 

 voortkruipen, en de sporen die ze achterlieten met gyps af te 

 gieten, vele vormen bekwam gelijk aan die, welke zijne tegen- 

 partij, en voornamelijk Saporta, als Wieren beschreven. In 

 zekere gevallen Ivan evenwel Nathorst's verklaring niet toegepast 

 worden, en het valt niet te betwijfelen, dat in de steenkoollagen 

 ontoereikende, en voor de studie weinig geschikte, maar toch 

 onbetwistbare overblijfsels van Wieren voorkomen. 



Of de luosf^en in het steenkooltijdperk vertegenwoordigd waren 

 is tot heden een onopgelost vraagstuk. Enkele jaren geleden 

 hebben Renault en Zeiller, onder den naam van Muscites poly- 

 trichaceiis een fossiel overblijfsel beschreven, dat ze te Commentry 

 (Frankrijk, Plateau Central) gevonden hadden, en dat misschien 

 van een mos afkomstig is. 



Daarmede is de lijst gesloten der bekende cellulaire sporeplanten 

 van het steenkooltijdperk. Veel talrijker en veel beter bewaard 

 zijn integendeel de vaatkrjptosumon (Pteridophyten). De i»aar- 

 destanrtcii (Equisetineën), die wij hier eerst aantreffen, zijn wel is 

 waar slechts vertegenwoordigd door eenige brokken van stengels 

 waarop de getande scheeden, die de samengegroeide bladeren 

 voorstellen, nog vastzitten, en die sedert .Schimper onder den 

 gemeenschappelijken naam van Equisetides bekend staan. Maar 

 naast de Equisitineën vindt men, van de opperste Devonische lagen 

 tot in den rooden zandsteen (Permisch tijdvak), dóór de gansche 

 volgorde der steenkoolformaties, planten, die door haren hoogst 

 eigenaardigen bouw en haar buitengewoon overvloedig voorko- 

 men, onder de belangrijkste vormen van het tijdperk gerekend 

 worden. Het zijn de eaiiiiuarivën, of, zooals men dat nagenoeg zou 

 kunnen vertalen, de Rietboo77inchtigen.E.et uiterlijk dezer planten, 

 zoowel als vele bijzonderheden van haren inwendigen bouw. 



