- 105 - 



De wijze waarop de secundaire diktegroei plaats grijpt heeft de 

 verdeeling der Calamieten in twee groepen genoodzaakt. Bij 

 een groot getal Calamieten, waaraan men den naam gegeven heelt 

 van Calamodendron (eerst door Brongniart op alle verdikte 

 exemplaren toegepast) is de diktegroei uitsluitend beperkt tot de 

 vaatbundels; nooit is een interfasciculair cambium werkzaam, en 

 gedurende het gansche leven der plant blijven de primaire merg- 

 stralen onveranderd. Bij andere Calamieten (Art?iropitt/s), smelten 

 integendeel de bundels samen aan den omtrek van den stengel. 

 Dat gebeurt derwijze, dat ze breeder en breeder worden van 

 hunne binnen- naar hunne buitenzijde, op eenen zekeren afstand 

 van de mergholte elkander ontmoeten, en eindelijk eenen volle- 

 digen ring van houtvaten vormen; de primaire mergsti^aleu, die 

 naar binnen tamelijk breed zijn, worden bijgevolg naar buiten toe 

 nauwer en nauwer, tot zij eindelijk, door de vaatbundels ver- 

 drongen, geheel en al verdwijnen. Men vindt eindelijk ook eenige 

 soorten van Calamites, waarbij het weefsel der mergstralen 

 tusschen de vaatbundels ook houtachtig wordt, zoodat ook hier 

 het merg, of de holte die na verdwijnen daarvan overblijft, weldra 

 door eenen volledigen houtring omgeven is. Nooit zijn ia het 

 secundair hout jaarringen te bespeuren. 



Zelfs in die vormen, waar de mergstralen door de zich verdik- 

 kende houtstrengen verdrongen worden, vindt men, onmiddellijk 

 onder de knoopen en tusschen de vaatbundels, kleine strooken 

 celweefsel, die zich in radiale richting van het merg tot de schors 

 uitstrekken. Deze cellen zijn veel kleiner dan de elementen van 

 het gewoon parenchym, en vormen dus, onder lederen knoop, een 

 krans van kleincellige massas. Daar echter het weefsel van ieder 

 dier massas uiterst teeder is, verdwijnt het reeds in de jeugd van 

 den stam, en laat een kanaal achter, dat naar het midden toe in 

 breedte toeneemt, en eindelijk in de mergholte uitmondt. Dan 

 vindt men onder lederen knoop een krans van straalsgewijze 

 kanalen, waaraan Wjlliamson den naam van «infranodale gan- 

 gen " gegeven heeft fPl.VIII.f. 4).Die kanalen moeten een gewich- 

 tige rol vervuld hebben, maar die rol kunnen wij zelfs niet gissen. 

 Bij de Paardestaarten ontbreekt een dergelijke bouw geheel en al. 



Be bouw van de schors van Calamites is tamelijk afgewisseld. 



