— 288 — 



Nadere mededeelingen omtrent dat hoogst belangrijk onderwerp 

 behoudt Schr. zich voor. J. M. L. 



{Overgedrukt uit Nederlandsch Museum, 1888.) 



Th. ¥v. Kngeimann. Die Purpurbacterien und ihre Beziehun- 

 gen zum Licht. — Bot. Zeit. 1888, n° 42-45. 



Deze verhandeling is het vervolg van eene andere van denzelf- 

 den schrijver, (zie « Onderzoek, gedaan in het physiologisch labo- 

 ratorium der Utrechtsche Hoogeschool, 1882 »), over eeneroode, 

 zich bewegende bacterie (Bact. photometricum), die zich, door 

 haar gedrag tegenover licht van verschillende kracht en golf- 

 lengte, onderscheidt van al de splijtzwammen, die reeds op 

 dezelfde eigenschap onderzocht werden. 



Tot het nemen van nieuwe proeven werden de volgende soor- 

 ten gebruikt : Bacterium photometricum, B. roseo-persicinum, 

 B. rubescens, B. sulfuratum, Beggiatoa roseo-persicina, Clathro- 

 cystis roseo-persicina, Monas Okeni, M. vinosa, M. Warmingi, 

 Ophidomonas sanguinea, Rhabdomonas rosea, Spirillum rubrum 

 enS. violaceum. De meeste, zooniet alle, zijn Zwavelbacterien ; 

 zij vullen zich met korreltjes van zuiver zwavel, wanneer SH» 

 aanwezig is. Zij zijn alle meer of min gekleurd door eene purper- 

 roodachtige stof, de bacteriopurpurine, waarmede gansch het 

 protoplasma doortrokken is. Haar gedrag tegenover het licht 

 hangt niet af van de aan- of afwezigheid van S, maar uitsluitelijk 

 van de tegenwoordigheid van bacteriopurpurine ; men mag ze dus, 

 onder den naam van Purperbacterien, afscheiden van de kleur- 

 stofvrije zwavelbacterien, waarop het licht geen invloed heeft. 

 Van laatstgenoemde waren voornamelijk Beggiatoa alba en 

 B. wiirabilis ter beschikking des Schrijvers tot het nemen van 

 vergelijkingsproeven. 



Invloed van het licht op de bewegingen der Purperbacterien. 

 De meeste bovengenoemde soorten treden ten minste van tijd tot 

 tijd in beweging : de draadvormige Beggiatoa kruipt als de 

 Oscillarineën; de ronde, staaf- en schroefvormige Bacteriën zwer- 

 ven gedurig rond bij middel van één, zelden meerdere zweepharen, 

 die zich aan één of aan beide uiteinden bevinden. Het zijn deze 

 laatste bewegingen, waarop het licht het meest invloed heeft. 



