- 63 - 



van het Latijnsch herbarium, in 1608, onder dezen titel 

 door hem in 't licht gezonden : « Cniytlt-loeck van Rem- 

 herius Dodonaeus, volg/iens zijne laetste verbeleriiiqJie : met 

 Bijvoeghsels achter elck Capitel, uyt verscheyden Cruyt- 

 ■ beschrijvers, Item in 7 laetste een Beschrijvinghe van de 

 Indiaensche ghemassen, meest ghet rocken uyt de schriften 

 van Garolus ölusius. — Tot Leyden, in de Plantijnsche 

 Druckerije van Francoys van Ravelingen. 



Dit kolossaal gewrocht is dus geen bijgewerkte herdruk 

 van Dodoens' eerste Crujde-boeck (1554), gelijk men veel- 

 tijds meent, maar eeneVlaamsche overzetting — aanzienlijk 

 vermeerderd — van de eerste Latijnsche uitgaaf. Achte;* 

 elk hoofdstuk nl., geeft de vertaler zelf een bijvoegsel in 

 kleineren tekst, en de foliant eindigt met eeu aanhangsel 

 over uitheemsche gewassen, aan de schriften van verschil- 

 lende kruidkundigen ontleend. In die bijvoegsels deelt Van 

 Kavelingen ons de laatste ontdekkingen der botanisten 

 mede, alsook belangwekkende bijzonderheden over de 

 krachten der planten, meestal in de uitgave van 1534 

 voorhanden, doch in de Eistoria Stirpium gedeeltelijk 

 "weggelaten. Ziehier hoe Van Ravelingen in zijn woord 

 «Tot den Goedt-gunstighen Leser » , zijne wijze van ver- 

 talen uitlegt : « Om de ghene die op den eersten oft ouden 

 Neder-Duytschen Crujdt-boeck heel ghewent zijn, niet 

 met allen vremdts voor ooghen te stellen ende oock om in 

 Rembert Dodoens werck niemandts woorden liever dan de 

 sijne te ghebrujcken, soo hebben wij den Latijnschen 

 Crujdt-boeck verduytschende, meest alle de woorden van 



Joost ea Elisabeth. Wie, Frans of Joost, deze vertaling bewerkte, is 

 nog niet vastgesteld. 



