122 



HET MAGNETISME. 



Hoe komt het nu dat wij niet Fig. 32, doch Fig. 11 verkrij- 

 gen? In de eerste placits is op te merken, dat onze onderstelHng 

 dat het kristal alleen volgens ééne lijn kan gemagnetiseerd 

 worden, niet geheel met de werkelijkheid overeenkomt. Wij 

 kunnen de magnetisatie ook wel in richtingen dwingen, die 

 van de voorkeurrichting wat afwijken. Wij zien hiervan echter af. 

 Maar wij moeten verder bedenken, dat een stuk ijzer niet 

 bestaat uit één enkel kristal, maar uit een groot aantal kristal- 

 letjes, die in willekeurig verdeelde richtingen liggen. Bij het 

 aanbrengen van het magnetisch veld zullen de maguetisaties 

 der verschillende kristallen niet alle tegelijk omklappen, maar 

 naar gelang van hunne richting dat meer of minder spoedig 

 doen. Daardoor gaat het omslaan van de magnetisatie meer 

 geleidelijk. De verschillende kristallen spelen nu eene dergelijke 

 rol als b.v. bij de behandeling van de paramagnetische lichamen 

 de draaibare magneetjes deden. 



Wij kunnen ons nu als volgt duidelijk maken, hoe een stuk 



ijzer door een uitwendig veld H van vol- 

 doende sterkte gemagnetiseerd wordt. 



Wij denken van uit een punt O (Fig. 

 33) de maguetisaties voor de verschillende 

 kristalletjes uitgezet. De uiteinden liggen 

 dan gelijkmatig verdeeld op een bolopper- 

 vlak. Wij brengen nu een magnetisch veld 

 aan volgens de richting OP. Wanneer dit 

 veld eene bepaalde waarde, stel H( , be- 

 reikt, zullen alle maguetisaties, die pre- 

 cies volgens OQ gericht zijn, naar OP 

 omslaan. Wordt H grooter, dan zal dat 

 ook het geval zijn met maguetisaties, die met OQ een hoek 

 maken. Is H cos ö = He, dan zal dit het geval zijn met alle 

 maguetisaties wier richtingen liggen binnen den kegel OA'B', die ö 

 tot lialven toi)lioek heeft. Immers voor alle betreffende kris- 

 talletjes is de component van H volgens de richting waarin zij 

 gemagnetiseerd kunnen zijn, voldoende groot om de magneti- 

 satie te doen omklappen. De richtingen dier magnetisaties ko- 

 men dan te liggen in den kegel OAB. Dit is aangegeven door 

 in Fig. 33 AB dubbel te teekenen. Het is nu zonder meer dui- 

 delijk, dat het .stuk ijzer in zijn geheel een magnetisch moment 

 in de richting van OP gekregen heeft. 



