§ 38,] VAN EEN MECHANISCH SYSTEEM, 239 



A) Bij het bovenstaande is niet gesproken over het geval dat 

 op een mechanisch systeem krachten werken, welke niet oneindig 

 langzaam veranderen, zooals b,v, ■periodieke krachten (elektrische 

 trillingen, e. d.). Deze kwestie, welke ook de groote moeilijkheid 

 vormde bij de dispersieproblemen, blijft nog onopgelost. [Zio 

 echter § 36, bl. 215—218.] 



(Wanneer twee molekulen langs elkaar vliegen zal men ver- 

 wachten dat ze ook periodiek wisselende krachten op elkaar 

 uitoefenen, tengevolge van de periodieke bewegingen der elek- 

 tronen, enz, in elk molekuul. Het zou echter mogelijk zijn dat 

 deze periodieke krachten niet werkzaam zijn, door een of andere 

 oorzaak welke verband houdt met de afwezigheid van een uit- 

 straling van energie door deze bewegingen.) 



B) Een tweede kwestie (vermoedelijk van minder gewicht) is: 

 hoe moet men de gewone botsingen opvatten ? Dit hangt samen 

 met het probleem van de translatie- bewegingen (zie hoofdstuk JI, 

 § 15, a). Men kan zich hier (1^) op het standpunt plaatsen dat 

 translatie-bewegingen niet gequantiseerd moeten worden, en de 

 botsingen op de klassieke wijze behandelen (zooals b,v. door 

 RuTHERFORD gedaan is in de theorie van de verstrooiing der 

 alpha-deeltjes; zie hoofdstuk I, § 3). 



(2^) kan men de translatie-bewegingen wel aan quantenvoor- 

 waarden onderwerpen, volgens de methode waarop dit geschiedt 

 in de gastheorie van Planck i). De wetten van de botsing 

 zullen dan geheel gewijzigd moeten worden, vooral indien men 

 de tweede quantentheorie van Planck gebruikt. 



(3^) kan men de translatie-bewegingen der molekulen tot 

 periodieke herleiden, zooals in sommige gastheorieën geschiedt 

 (Lenz, Keesom, e. a.). Dan zullen de botsingen op een geheel 

 andere wijze moeten worden opgevat, 



C) De grootste moeilijkheid hangt evenwel samen met het 

 probleem der ontaarde systemen. 



Volgens de formuleering der quantenvoorwaarden in hoofd- 

 stuk II, § 10, 11, wordt bij ontaarde systemen (d, z. systemen 

 waar rationale betrekkingen bestaan tusschen de middelbare be- 

 wegingen) slechts een gedeelte der P's (eventueel der P's) ge- 

 quantiseerd. Omtrent de waarden der overige intensiteitskon- 



•) M, Pi.ANCK, Sitz. Ber. Berl. Akad. lliK!, p. i'>'>3 v^]. (zie boven .^ 1.'», a). 



