DE OUDE ATHENERS EN WIJ. 299* 



die ten minste op een gedoetje zaten, dat voor zijne bewerking 

 een trekdier vergde. En dan: de allerarmsten in grondbezit, 

 deels keuterboertjes, een schamel stuk brood ontwringend aan 

 den dorren grond, daar, waar de vruchtbare vlakte eindigde en 

 het schrale heuvelland begon, deels strandbewoners, wien de 

 zee een bestaan verzekerde met kustvaart en vischvangst, en 

 op wie inzonderheid, de groeiende hoofdstad bij toeneming hare 

 aantrekkingskracht oefende. Het spreekt wel van zelf: die „kleine 

 „luyden", hoe dichter zij iii de buurt der groote grondbezitters 

 woonden, hadden een te zwaarder strijd te strijden, om staande 

 te blijven in de mededinging en zich te houden buiten de grijp- 

 klauwen hunner winst en woeker bejagende geburen. Nogtans: 

 een deel van hen maakte zich — en gevoelde dat — steeds 

 meer van het jonkerdom onafhankelijk. Dat waren de kustvaar- 

 ders en visschers langs het strand, maar bovenal de bouwers, 

 reeders, bevrachters en optakelaars der schepen, de houders 

 van herbergen en werfkantoren voor matrozen in de drie strand- 

 dorpen, die eerlang de beroemde havens van Athenae zouden 

 worden, kortom: zij allen, wien de steeds tieriger zeevaart een 

 bestaan verschafte. Sinds dien viel wrijving, strijd eerlang tusschen 

 de machthebbers van dusver en de opkomelingen, die zich 

 voelden, niet te vermijden. De honderdvijfentwintig jaren, die 

 de Medische oorlogen voorafgingen, waren er vol van. Solon's 

 gelegenheidswetgeving was een pogen om de strijdende machten 

 te verzoenen, de „tyrannis'" van Peisistratos en zijne zonen eene 

 rustpoos in den kamp, naardien de twee partijen, strijdensmoê, 

 zich tijdelijk schikten onder het gezag van een „redder" des 

 gemeenen lands. Totdat de inval van den Perzenkoning eene 

 kentering bracht, waardoor voor goed de oude machtsverhoudin- 

 gen werden omgekeerd, het onderste boven kwam en het bovenste 

 onder geraakte. 



Gij weet, voor welke keuze de nadering des vijands, de toe- 

 bereiding tot zijn afweer het volk van Attika plaatste. Landoor- 

 log? of zeeoorlog? dat was de tweesprong. Het was, voor wie 

 haar hadden te beslissen, natuurlijk, eene vraag van krijgsbeleid. 

 Voor ons echter was het in zijne gevolgen tevens een besluit 

 van maatschappelijke strekking. Zou men, om de zee, de kost- 

 geefster der stedelingen, open te houden, het platteland, de be- 

 zittingen der jonkers, prijsgeven? Of voor het minst eene poging 



