G. E, RUMPHIUS. 



voor RüMPHius veel gunstiger uit dan hij waarschijnlijk na de 

 minder heusche bejegening van den kant van Cops wel had 

 gehoopt. Maetsuyker was van meening, dat Gouverneur Cops 

 wat heel hard jegens den ongelukkigen man was geweest, 

 en dat de belangen der Compagnie wel vereenigbaar waren 

 met andere maatregelen. Teekenend voor Maetsuvkers mede- 

 gevoel met het lot van Rumphius, waren wel deze beschik- 

 kingen : „Op (het request) van den Coopman Rumphius ... is 

 geresolveert en besloten, (zijn) gagie vooreerst noch tot nader 

 ordre sal blijven voortloopen, alsoo noch niet buyten hope van 

 genesinge schynt te wesen ; te meer syne langduyrige, goede en 

 onopspraeckelyke diensten en dat het oock misschien noch op 

 Hitoe met syn persoon wel wat had mogen aangesien worden : 

 sonder nochtans boven de gagie hem iets anders wegen 

 de Comp. goet te doen, gelyck hier een gebruyck is met 

 personen die geen dienst en doen. Maer is evenwel in opsien 

 van sijn persoon verstaen, dat in Rade des Gouverneurs, oock 

 van Justitie als andere Comp. vergaderingen, daerinne voor 

 desen plach te verschynen, oock nu (vermogens zynde) sal 

 hebben te verschynen besonders oock overal syn oude sitplaets 

 en rang, sonder vercleyninge in dien deele". Spreekt niet hieruit 

 zoowel Maetsuykers streven, om den blinde zoo weinig mogelijk 

 zijn verlies te laten gevoelen, als ook zijn juiste meening, dat 

 Rumphius' scherp verstand en helder inzicht in belangrijke aange- 

 legenheden door het verlies zijner oogen geen schade had geleden^ 

 En de Compagnie kon dergelijke ,, langduyrige, goede en onop- 

 spraeckelyke diensten" van haar ambtenaren uitstekend gebruiken. 

 Rumphius bleef dus op Ambon, de belangen der Compagnie 

 behartigend en tegelijk zich aan zijn lievelingsstudiën wijdend. 

 Jegens de regeering maakte hij zich verdienstelijk door adviezen, 

 zoowel schriftelijk als mondeling, over fortificatie-werken, over 

 landbouw-toestanden, enz,, terwijl de van hem gevergde werk- 



— 33 — 



