— 104 — 



doen opmerken, dat al de planten waarmede proeven geno- 

 men werden zeer waarschijnlijk denzelfden oorsprong had- 

 den, en dat hare bloemen gelijk waren wat kleur en grootte 

 betreft. Wij mogen bevestigen dat, terwijl de bloemen van 

 eene zaai variëteit het dimorphisme blijven vertoonen, de 

 vruchten een bepaalden vorm behouden. Indien er bevonden 

 wordt dat de vruchten eveneens dimorph zijn, wordt de 

 levensgeschiedenis van SaintpauUa daardoor merkelijk inge- 

 wikkelder. 



Het doel van dit onderzoek was, in de eerste plaats, te 

 ontdekken of het dimorphisme van de bloemen iets gemeen 

 heeft met hetgeen bij WacJiendorJla waargenomen werd (1). 

 Bij deze merkwaardige plant werd bevonden dat al de 

 bloemen van een bloeiwijze ofwel rechterhand-, ofwel linker- 

 handbloemen waren, hetgeen wezenlijk verschilt van hetgeen 

 zich bij Saintpau'ia voordoet. De bevruchtingswijze bij 

 Wachendorfia was duidelijk, en kunstmatige bevruchting 

 gaf volkomen overtuigende resultaten. Anders is het geval 

 met SaintpauUa, want men mag het thans voor bewezen 

 houden dat het onverschillig is, op welke wijze kruis-en zelf- 

 bevruchting volbracht worden. Deze gevolgtrekking brengt 

 ons tot de meening, dat de rechter- en linkerstijiigheid hier 

 teweeggebracht zijn door andere oorzaken dan het dimorphis- 

 me van Wachendorfia, 



Het feit dat de bloemen van SaintpauUa gedurende enkele 

 dagen frisch blijven, terwijl die van Wachendorfia na enkele 

 uren verslensen, doet de meening ontstaan dat de bevruch- 

 ting van de laatstgenoemde minder van het ^öözjö;/ afhangt. 



Wij hebben zaailingen uit gekocht zaad onderzocht. 

 De zaadlobben (fig. 9-13, cc') zijn vooreerst even groot; in een 



(1) Zie het résumé van schrijver's verhandeling (in Trans. Bot. Soc. 

 Edinb., vol. XVII, blz. 73) : over het Dimorphisme van Wacheyidorfia 

 paniciUata, doorH. A. v. d. B — Bot. Jaarb., Il, 18DÜ, blz. 158. 



