— 135 - 



plaatsruimte werd gegeven. In de twee vorige gcneratiën groeiden onge- 

 veer 50 planten op 1 vlerk, meter; in de laatste cultuur werd dit getal 

 op 25 gebracht. Dit geschiedde door het uitroeien, in Juni, van alle 

 overtollige planten zoodra zij begonnen met elkander in aanraking te 

 komen. 



De uitzaaiing op de bedden geschiedde in 't midden van Mei 1891. In 

 't begin van October bevond ik dat bij ongeveer 6 planten procent, de 

 bladen in de rozet spiraalsgcwijs stonden. In 't begin van November 

 werden de planten, die ongetwijfeld normaal waren (ruim de helft van 

 de cultuur; uitgeroeid. Omstreeks het einde van Mei IS92, toen de sten- 

 gels krachtig opschoten, werden alle planten onderzocht en geteld. Het 

 resultaat was als volgt (voor de gansche cultuur) : 



Gedraaide strengels 37 = 34% 



Stengels met bladstand l 12 = 11 o/o 



Normaal. . . . , 58 = 55 o/o 



Totaal. . . .107 



Het is merkwaardig dat het aantal gedraaide planten aangegroeid is 

 per honderd, en ook per vierkante meter. Aldus waren er, in de derde 

 generatie, 50 planten per vierk. met. ; daarvan waren er 1 a 4 gedraaid. 

 In de vierde generatie droeg ieder vierk. meter slechts 26-27 planten, en 

 daarvan waren er ongeveer 9 gedraaid. Uit de vierde generatie (2e partij) 

 werden de 7 beste planten als zaaddragers uitgekozen; zij bloeiden in 

 afzondering, en haar zaad gaf in 1893-1894 de vijfde generatie. De zaden 

 werden in April 1893 in zaaipannen in eene broeikas uitgezaaid. (Deze 

 doenwijze werd in 't vervolg steeds gevolgd.) Omstreeks 15 April werden 

 de zaailingen in bloempotten met goed bemesten leemgrond uitgeplant; 

 omstreeks het midden van Mei werden zij een tweede maal uitgeplant 

 in den open grond (22 planten per vierk. meter), In den zomer 1894 

 werd het volgend resultaat verkregen : 



Hoofdstengel gedraaid : 7 planten = 16 o/q. 

 Bladstand 1/3 : 2 » = 4 %. 



Normaal : 36 » = 80 o/o. 



In den herfst 1894 werd het zaad van de 4 beste planten, die geïsoleerd 

 waren geworden, ingeoogst. Uit dit zaad werd in 1895-1896 de zesde gene- 

 ratie verkregen. De planten stonden op groote afstanden van elkander 

 (33 op 4 vierk. meter). Bij het einde van October vertoonden 14 blad- 

 rozetten den spiralen bladstand ; 7 hadden den bladstand 1/3, 22 hadden 

 den normalen bladstand. In 1896 werd het zaad van de 6 beste planten 

 ingeoogst. 



