— 137 — 



worden. Voorbeeld: in 1890 gaf eene cultuur in de schaduw vaneen 

 boom 3 o/o gedraaide stengels, terwijl eene cultuur in de zon 7 % id. 

 gaf. 



Zaaitijd: De beste tijd is Maart tot Mei; zaaien in pannen is verkies- 

 lijk, omdat schier alle zaden alsdan kiemen, terwijl vele zaden ten 

 gronde gaan bij het zaaien in den open grond. In dit laatste geval kan, 

 bij het uitdunnen der zaailingen, een onbewuste keus tot stand komen : 

 de uitroeiing van de zwakste ofwel van de sterkste planten kan een 

 aanzienlijken invloed hebben op het eindresultaat van de proef, 

 daar de klemdraai, over 't algemeen, bij de zwakke planten min- 

 der voorkomt dan bij de sterke. Om die reden is het zaaien in zaaipannen 

 en het uitplanten van alle verkregen zaailingen, waarbij geen keus 

 plaats grijpt, verkieslijk. — Eene groep van 360 krachtige zaailingen 

 (1888-1889) gaf 8 % gedraaide stengels; een tweede groep van 410 zwak- 

 kere planten van dezelfde cultuur gaf slechts 3 % gedraaide stengels. 



§ 3. Invloed van den grond. Rijke voeding bevordert het ontstaan 

 van gedraaide stengels. — In 1891 werdeene groep planten gebracht op 

 goeden grond (bemest met 2 kil. guano en gedroogde koemest per 

 vierk. meter), en een tweede groep op mageren, harden grond die slechts 

 1/8 kil. guano per vierk. meter ontving; de overige omstandigheden 

 waren gelijk. Resultaat: op goeden grond 34 o/o, op armen grond 14 o/o 

 gedraaide strengels. — In zeer armen grond kan het aantal monstru- 

 euse planten totOo/o dalen. Dit werd bewezen door 2 culturen op bedden, 

 waarvan de bodem tot op eene diepte van 50 cm. uit zand bestond: alle 

 planten zonder uitzondering waren normaal. — Uit dergelijke resul- 

 taten blijkt, dat in 't algemeen den invloed van den grond zeer aanzien- 

 lijkkan worden. De verschillen die zich in 't algemeen voordoen (ondanks 

 alle genomen voorzorgen) tusschen planten die op eenzelfde bed groeien 

 worden in vele gevallen teweeggebracht door plaatselijke verschillen 

 in den grond (oneffenheden, ongelijke verdeeling van de vochtigheid, 

 van de meststoffen, enz.) Wanneer nu de beste exemplaren worden uitge- 

 kozen, zijn het veelal de best gevoede exemplaren die behouden blijven^ 

 — Dit kan nu toegepast worden op het geval van den klemdraai : wan- 

 neer, gedurende verscheidene achtereenvolgende generatiën, de beste 

 zaaddragers steeds worden uitgekozen, zijn de planten der laatste 

 generatie de nakomelingen van de planten, die gedurende verscheidene 

 jaren het best werden gevoed. De invloed van een rijke voeding wordt 

 aldus van de eene generatie tot de andere opgestapeld. — Waar- 

 nemingen van gelijken aard werden gedaan met andere plantensoorten 

 en andere misvormdheden. 



§4. ZoMER-ZAAiiNGEN. lu al de voHge gevallen werden de zaden uitge- 

 zaaid van begin - Maart tot midden - Mei : tusschen die grenzen heeft 

 de zaaitijd geen invloed op het eindresultaat. 



10 



