( 16 ) 



delen dcr kunst om dat gémis te vergoeden : zijne hoorders blij- 

 ven onaangedaan en koud. Wat gebruik groote dichters van vroe- 

 ger en later tijden van het gevoel hebben gemaakt, om den indruk 

 bunner werken te vergrooten, of, beter gezegd — want zulk 

 een opzet is den waren kunstenaar te eenenmale vreemd — wat 

 bunne werken er door hebben gewonnen, wanneer spranken van 

 eigen en waar menschelijk gevoel daarin schitteren, is ieder be- 

 kend. Regels als die van Homerus , waarin hij de ontmoeting van 

 Hector en Andromaché , of als die van Virgilius , waarin hij Eneas 

 met Hectors weduwe maalt : halve regels als deze van Klopstock : 

 Abbadona, kom tôt uwen Ontfermer ! zijn verzen, zoo als men 

 gezegd heeft « meer waard dan koningrijken » en die over de 

 onsterfelijkheid eens dichters kunnen beslissen. 



Geen vvonder dat te allen tijde in de poëzij de trekken van 

 een innig en natuurlijk gevoel hoog zijn geschat, en dat wij ook 

 onzen Vondel waarderen, omdat hij zulke trekken alom ten toon 

 spreidt. Ze allen op te zamelen en hier in eene welgeordende 

 reeks bloot te leggen, ware wederom eene taak, ligt te beginnen, 

 maar moeijelijk te eindigen. Zij vertoonen zich op elk gebied der 

 menschelijke aandoeningen. Hetzij de Dichter in verontwaardi- 

 ging ontsteekt over de vermetelheid van hen , die in Gods raad 

 willen indringen en beslissen over het eeuwig wel of wee der 

 onnoozele zuigelingen aan 's mocders borst ontrukt, of den laste- 

 raar Van den edelen De Groot den mond stopt; hetzij hij tranen 

 schreit bij het kinderlijk, of erbarming voor der Walen weezen 

 inroept; hetzij treffende natnurtooneclen of vaderlandsche hel- 

 dendeugd, liefde of vriendschap hem de snaren doen spannen : 

 altijd weet hij anderen in zijne hartstogten te doen deelen, altijd 

 hen te doen mede- gloeijen, -weenen of -juichen, altijd bij hen 

 dezelfde snaar te trefïen, die bij hem wordt aangedaan. 



Ten einde dan over Vondels verdiensten met betrekking tôt het 

 dichterlijk gevoel niet geheel te zwijgen, en toch ook niet het 

 ondoenlijke te ondernemen, is het raadzaam, de aandacht tôt één 

 voorwerp te bepalen. Wij kiezen daartoe wat Bilderdijk in zijn , 

 helaas! onvoltooiden Epos « der schepping heerlijkheid » noemde 

 de Vrouw. In haar te teekenen verraadt de dichter zoowel zijne 



