( 29 ) 



gories, le maître rappelle à l'élève que leur but direct est 

 d'exprimer la signification formelle des modes de l'être fini, mais 

 nullement l'être qu'ils présupposent (chap. XVII) '. C'est la spécia- 

 lité des Dialecticiens de s'en tenir à cette signification directe des 

 mofs (chap. XVIII) 2. Cette réflexion amène enfin Anselme à remar- 

 quer qu'un même mot peut appartenir à plusieurs Catégories. Le 



' « Non fuit principalis inlenlio Aristolelis , hoc in illo libro ostendere (scili- 

 cet, quia omne quod est aut est subslantia , aut qualitas, aut quanlitas,etc.), 

 sed quoniam omne nomen , vel verbum aliquid horum significat : non enim 

 inlendebat ostendere quid sint singulae res, née quarum rerum sint appel- 

 lativae singulâe voces, sed quarum significativae sunt. Sed quoniam vnces 

 non signiflcant nisi res, dicendo quid sit quod voces signifleant, necesse 

 luit dicere quid sint res. « (Chap. XVII.) 



* « Quare quia constat Grammaticum non significare, secundum hauc 

 divisionero, hominerriy sed Grammalicam , incunctanter respondebo, si 

 quaeris de voce , quia est vox significans qualilatem ; si vero quaeris 

 de re, quia est qualitas... Non enim movere nos débet quod Dialectici 

 aliter scribunt de vocibus , secundum quod sunt significativae ; aliter 

 eis utuntur, secundum quod sunt appellativae ; si et Grammatici aliud 

 dicunt secundum formam vocum , aliud secundum rerum naturam. (Chap. 

 XVIII.) M. Rem quidem unam et eamdem non pufo subdiversis aplariposse 

 praedicamentis, licet in quibusdam dubitari possit... Unam aulem voeem 

 plura signilicantem non ul unum non video quid prohibeat pluribus ali- 

 quando supponi praedicamentis, ut si aibu?» dicitur qualitas et habere. — 

 D. Cur aulem non est homo, secundum divisionem Aristolelis, substantia 

 et qualitas, quia ulrumque significat : quemadmodum est albus qualitas 

 et habere, propler ulriusque significalionem? M. Aestimo huic in!erro- 

 gationi illud posse sufficere quod supra dixi, quia est principalite.r siiinifi- 

 cativum substantiae et quia illud unum, quod significat, substantia est; et 

 non qualiter sed quale : albus vero nihil principalius, sed pariter significat 

 qualitatem et habere , nec sit unum ex his, quod magis sil hoc ve! illud, 

 cujus sit albus significativum. (Chap. XIX ) M. Unum non fit ex pluribus 

 nisi aut compositione partium quae sunt ejusdem praedicamenli, ut animal 

 constat ex corpore et anima; aut convenieniia generis el dilïerentiae unius 

 vel plurium; ut corpus et homo; aut specie et proprietalum colleetione; ut 

 Plato. Illa vero quae (v. g.) albus significat... sunt accidenlia « jusdem sub- 

 jecli; quod tamen subjeclum albus non significat quia omnino nihil signi- 

 ficat aliud, quam habere et qualitatem. Quare non fit unum ex his quae 

 albus significat. (Chap. XX.) M. Non agilur utrum omnis qui est atbus sit 



