( 75 ) 



zonder moeite begrijpcn, wat de vrucliten van zulk onderwijs 

 zijn moesten •. 



Wij zcgdcn, dat de vcrbclering van liet volksonderwijs, waar- 

 ovcr het liuidigc geslaclit zicli vcrliciigcn mag, den Nazarethschcn 

 landman weinig gcbaat liecft. En indcrdaad, de statisliek, welkc 

 wij daarovcr kunncn mededeclen, is juist niet zeer vcrblijdend. 



In i84G wcrdcn de beidc scbolen (ten dorpe en ter Pinte) slcchls 

 door 59 jongens en 59 meisjcs, te zamen 98 kinderen bezocbt. 

 2 jongens en 4 meisjes onlvingcn onderwijs te buis; 2 meisjes wa- 

 ren in de kostscbool. In 18C8 was de scbool ten dorpe door 60 be- 

 talende en 90 belioeftige kinderen bezocbt, in 't gebeel 150 scbo- 

 licren. Op datzelfde tijdstip waren er in de sebool ter Pinte 20 

 beboeftige en 27 betalende jongens, te zamen 47. Er is, zoo men 

 ziet, verbetering, docb de algemeene uitshigen van bet onderwijs 

 zijn nog op verre na niet, zooals nien met reebt er van verwacb- 

 ten mag. In den prijskamp ondcr de scbolen des kantons Naza- 

 relb, ten jare 1862 gcopend, bebaalde de scbool ter Pinte, met die 

 van Zwijnaarde vcreenigd, slecbts 1 5 ^/o dcr te bekomene puntcn — 

 zekcr een gebeel betreurenswaardig resultaat! In 18G5 bebaalde 

 de scbool van bet dorp nauwelijks het derde der punten, voor 

 een volmaakt prijswerk toegekend; in bet vak der rekenkunde, 

 onder andcre, bekwam die scbool geene punten.-. Ziebier, ten 



' Hetis verwonderlijk, dal erin de XYIII^ eeuw zoo weinig degelijks voor 

 hel volksonderwijs door de openbare besturen is gedaan geworden. Nauwe- 

 lijks heeft men een paar officiëele slukkenaan tewijzen: eenedicivan 17 Octo- 

 ber 1703, waarbij zekere scbikkingen van vroeger uilgevaardigde edicten 

 vernieuwd werden, aan onderwijzers en onderwijzeressen veri)iedt, zich van 

 scboolboeken te bedienen, die godsdienst of zedeleer tegenstrijdig zijn, en 

 dal de leerlingen verplicbt, aile zon- en feesldagen de goddelijke diensten 

 en den ealechismus bij te wonen, en éens ter maand hunne biecbt te spreken. 

 Het tweede ofticieële stuk betrekkelijk het lager onderwijs werd den 6 Sep- 

 lember 1774 door de Keizerin Maria-Theresia^iilgevaardigd, niet alleen voor 

 België, niaar voor al hare staten. Het mag eene volledige wetgeving geacht 

 worden voor het lager onderwijs, beschouwd als de ontwikkeliug van de 

 godsdienslige, zedelijke en verstandelijke gevoelens, en zelfs van de beroeps- 

 neigingen der bevolkingen. In België werd dit voorschrift, ongelukkig, niet 

 ten uitvoer gebracht. 



