VAN KARKL DEN GROOTE TOT AAN DE XVI« EEUVV. 5S 



De klachl der bisschoppen op de synode van S. Denys, in 't jaar 997, 

 bracht eenen geweldigen tegensland le weeg '. De tijden dal het recht 

 der armen zegevierde schenen voorbij. Met misbruik behield de over- 

 hand. 



Lalere synoden moeslen zich in 'l onherstoibare schikken, en konden 

 alieen bepalen, dal de beziUers der tienden dezen niel mochlen wegscbenken 

 of verkoopen-. 



Evenwel vinden wij , aan 't einde der X" en 'l begin der X^ eeuw een 

 aanlal waardige kcrkboofden , die de recbten der armen en armenbuizen, 

 door leer en voorbceld zochlen le handliaven. Bruno van Metz , Gérard 

 van Toul, Iluberl van Keulen en wal latcr Ueginard van Luik, die 

 1,200 armen aan zijnen discb spijzigde^, slaan als weldoeners der armen in 

 de geschiedenis onvergelelijk geboekt, en de gronding van gaslhiiizen in 

 hunne bisdommen wordt door oorkonden bewezen '*. Keizer Ollo I zelf gaf 

 bel goede voorbeeld ^. 



Docb de X^ eeuw was in 'l algemeen niet gunslig voor de arme 

 volksklasse. Reeds had de verwacbling, dal in het jaar 1000 of daarom- 

 Irenl de wereld zou ondergaan , eenen algemeen verlammenden indruk op 

 de gemoederen gemaakl, handel en nijverbeid doen versiappen, de wcivaarl 

 verminderd. 



De gedurige reizen der keizers naar Italie; die van Ollo III, om te 

 Irachten Rome lot don zelel van zijne wcreldmachl le maken, de oorlogen 

 met Frankrijk en de groole en kleine vazallen, putlen den welstand niet 

 weinig uit; de algemeene iwecdracht, die zoowel in 'l voormaiig Gallic 

 als in de duilsche lauden beerschle : aile deze oorzaken werklen le zamen 

 om de cbrislelijke liefde en hare vruchlen le doen vergaan. 



Het regeeringsstelsel van Ilendrik IV, die in 105G als kind den duilschen 



' Harduin, Coiic. coll., VI, p. I, bl. 753, vig. 



2 Hefele, Conc. Ges., V, 2, t. a. p., bl. 793 : li' alg. svn., van I 17'J, caii. 14 [W Bk., § (iâo]. 



5 Chapeauville, Gest. pont. Leod., II. 265, 275. 



'* Lacorabicl, Urkundenbucli des Niedcrrheins, I, 37, H 3. 



^ T. z. p., 1, 56. 



