S6 DE GESTICHTEN VAN LIEFDADIGHEID IN BELGIË 



Iroon besleeg, was niet geëigend om vrede en welvaart te doen bloeien. Door 

 eene heerschzuchtige moeder aan 't onlbiiulen zijner hartstochlen gewend, 

 was de iiivloed van den rijksbesliuirder Hanno van Keulen niet krachtig 

 nocb langdiiiig genoeg, om Hendrik op die baan te brengen, waar bel 

 wezenh'jk voiksgeluk moesl gezocbt worden. De keizer greep veeleer naar 

 de nilbreiding der macbl, weike zijn energische vader hem had achlerge- 

 lalen, en trotseerde den pauseiijken sloel, van waar, alweder niet zonder 

 invioed van bel reformatorisebe klooster Cluny, eene beweging was uitge- 

 gaan, 1er verdediging van aloude kerkelijke recbten, 



llet bandbaven van 'l celibaat der geestelijken en van de investitiiur der 

 bisscboppen riep eenen opstand legen bel pausdom in 't leven, waaruil de 

 keizerbjke macbt zijn voordeel Irok, en een aanlai vrienden en verdedigers 

 oogstte. 



Wie daaronder ieden waren vooral de boeren, die bnnne akkers onafge- 

 maaid moeslen verlalen, om bel keizerbjke léger naar llabc, of legen de 

 Saksers, enz., le voigen; en de kloosters zelven, •wlcr atlvocati, of bescherm- 

 heeren in den oorlog Irokken, en bun ambl aan ondcrvoogden overbelen, 

 welke nog veel meer dan bunne overheden de klooslergoederen wiilekeurig 

 misbruikten. 



De wereldb'jke adel nam niel minder de geiegenbeid te baal, om, nu (h; 

 keizer bunne bulp inriep, zicb meer en meer meester te maken van de 

 tienden der paslorijen, geestelijken naar willekeur aan te slelien, en bunne 

 verwanlen op bisscbopsstoelen te i)rengen. Een algemeen verval ' der 

 bisscbop|)elijke gaslbuizen was biervan bel gevolg. 



Hendrik IV zag m'el zonder leed die verwildering aan, en Irad eindelijk, 

 als zijne voorvaderen, op 1er leniging der ellende van weduwen en 

 weezen. 



Hij tracblle daarbij door de algemeene invoering van den « Godsvrede, » 

 of Treuya Dei '^, welke een aanlai jaren le voren door den reeds genoemden 



' Gerhoh von Reichersberg, Deedi/îcio Dei, hfst. .iO. (Thésaurus anecdolorum nov., bl. 395, 

 400, enz.) 



2 A. F. Gfrôrer, PahsI. Grvgor VII, D. Vil, bl. 778, vigg. 



