VAN KAREL DEN GROOÏE TOT AAIS DE XVI« EEUW. 63 



fransche kroon, die aan hel koningschap meesl afbrcuk deden aan den 

 (ocht van 1096 deel namen ? 



Zij luislerdcn naar den oproep uil Rome, en slolen zich des le nauwer 

 bij de kerkelijke richling aan, naar mate Pliilips I meer daarvan afweek. 

 De aflochl van Raimond van Toulouse, Robert van Normandie, den zoon 

 van Willem bijgenaamd de Veroveraar, markgraaf Robert II van Vlaan- 

 deren en Stephaan van Blois was voor hel koningscbap in Frankrijk een 

 zegen. « Dieu le veut » was hier legelijk de kreet van koning en volk. 

 Willem VII van Atpjilanië, bij voorbeeld, geen minder machtige fransche 

 vazai, werd door den volkswil , de vox popidi, gedwongen lot den tocht, 

 dien bij noode ondernam !... 



Vinden wij vervolgeiis in de geschiedenis van kunsl en letteren geenen 

 gelukkigen vooruitgang sedert dat een zelfstandiger en levens minder 

 bekrompen geest, die de aanraking met vreemde volkeren medebrachl, zich 

 in weslelijk Europa ontwikkelde? Slammen iiicesterwerken als bel spotdicbt 

 « Reinaerl de Vos » en de laatsle middeleeuwscbe bewerking van bel helden- 

 dicbl der « Nevelingen », zoowel als de " Kareiromans » niet uil dezen 

 lijdPlIebben scberpziende pausen, als Sylvester II, Gregoritis VII , enz., 

 de noodzakelijkbeid van zulke bevveging ook len opzichlc van kloosterluchl 

 en liefdadigheid niet voorzien, en dagteekent de eigenlijke slag aan de 

 slavernij toegebracbl niet van deze jaren ?... 



Hoe men ook daarover denke, bel is buiten allen twiji'el dal ééne en 

 dezelfde oorzaak zeer uileerdoopende gevolgen heeft gehad. 



Vooreersl gebeurde bel niet zelden dat een ridder, alvorens bij op den 

 kruislochl ging, een deel zijner bezillingen aan een of ander gesticht van 

 liefdadigbeid vermaakte, of zelfs een hospilaal slichlle, dal hem, bij zijne 

 terugkomst uil den oorlog, eene verblijl'plaals bood. 



Vervolgens voelden zich onvermogenden of werkeloozen, die voor hunne 

 medeburgers een lasl v^erden, lot den tocht geprikkeld, door bet uitzicht 

 op avoniuren en beter loon. 



De armoede moesl daardoor al'nemen. 



Hel is genoeg bekend dat de meesle manschappen , welke in lOUG len 

 oorlog Irokken, uil België en Frankrijk slamden. 



