VAN KAREL DRN GROOTE TOT AAN DE XVI« EEUW. 101 



die der tempelheeren dienden loi grondsiag van hun règlement : zij zouden 

 de heilige Kerk verdedigen, zieken verplegen en arnien ondersleunen. 



Doch, loen deze ridderorde zich over Eiiropa veibreidde, werd de band 

 met liel heilige land sleeds losser. Ook de gesirengheid der regelen nam af : 

 de pliclil van H celibaal werd afgeschaft. Niellemin, waar de Duitscbe orde 

 zich vertoonde onlslond een ziekenhuis' met een Finnaricnmeislcr, en 

 eenen geneesheer, of Spilllcr (van Spilal, Hospilal) aan het hool'd, welke, in 

 groolere geslichlen nog andere geneesheeren nevens zich had. De Comihur 

 had bel opperloezicht over aile ziekenbuizen. Te Oude-biezen - bestond eenc 

 opperkommanderij ÇCoimliurei) met Iwaaif onderhoorige kommanderijen , 

 waarloe, bij voorbeeld , BeckevoorI bij Diest bchoorde ^. 



Ook vrouwen werdcn in deze hospilalen, evcnals in andere gaslbuizen, 

 1er ziekenverpleging opgenomen. Zij droegen een kleed als de mannen : wit 

 met een rood krnis. Zij waren als dezen in Iwee calegoriën , eigcnlijke ordens- 

 ziislers en halfziisters verdeeld. Te Luik en in andere plaaisen bestond zulk 

 een zusterhuis van de Duilsche orde'*. 



De slatuten der Duilsche orde waren hoofdzakelijk aan die der tempel- 

 heeren onlleend, maar die voor hunne hospilalen Irokken zij uit de bepa- 

 lingen der orde van S. Jan. De hoofdzakelijksle punlen, de inrichling dezer 

 gaslbuizen belreffende, eerst uit een handschrifl der XV'' eeuw aan den 

 dag gekomen, waren de volgende. 



Zij houden bel midden tusscben de geeslelijke of klooslerhospilalen en 

 de burgerlijke gaslbuizen, gelijk die in de XH" eeuw in groole menigte 

 beslonden. 



Vooreerst heeft elk hospilaal der Duilsche orde eene eigene van die 

 der orde afgezonderde kas en finanlieel besluur. Hel algemeen voorscbrifl 

 luidde verder, dat de zieken van aile spijzen het besle en een grooler deel 



' A. VVcrnhcr, Die Armen- vnd Kmnkenp/îcge (1er geistl. Rilterorden, enz. Uerlijn, liS74, 

 bl. 27, vigg. 



^ Vieux joncs. Hier bestaal ecne vcrwarring; met « Bilseii ». — Wulters, iVolIre aiir le gr. 

 comm , efc, de.s vieux joncs. Gent, 1849. 



'" Raymackers. Kerhelijk Diest, 5n2, vIgg. 



* Haeser, Die christliche Armenpflege, bl. f)6. 



