VAN KAREL DEN GKOOTE TOT AAN DE XVI» EEUW. 557 



geen ijdel woord was, kan op velerlei wijs worden bevestigd. In 1298 nam 

 Philip IV eenen maatregel voor het gaslhuis te Rijsel, waardoor aan de 

 burgerlijke voogden Çsergens) volmaciit (plain pooir) werd gegeven , 

 legenover elk ander gezag '. Koning Karel V nam een dergelijk besluit 

 voor het S.-Jacobs-gesticht te Parijs -. Lodewijk IX gaf een sprekend voor- 

 beeid hoe de koning de gasthuizen van 't opbrengen der tienden kon 

 ontheffen, enz. 



Het is moeieb'jk le zeggen tegen welke vergoeding de opzichlers der 

 hospitalen hun ambl bekieedden, en hoe groot prébende en pitancie van 

 het bedienend personeel en der overige bewoners waren. Eenige voorbeel- 

 den hebben wij daarvan gegeven; doch een aigemeene regel bestond er in 

 't geheel niet. Die vergoedingen waren verschillig gelijk vêle andere bijzon- 

 derheden der inrichting, en hingen af zoowel van de slichlers als van den 

 rijkdom des gestichts, van de inzichten des geesleiijken of wereldlijken 

 gezags, enz. Enkele bijzonderheden kunnen daarvan nog niedegedeeld 

 worden. De oppervoogden der gasthuizen, hetzij dit deels geestelijken of 

 uitsluitend magistraatspersonen waren, genolen, zooveel als zulks bekend is, 

 in deze hoedanigheid geene toelage. Doch de mannen die, hoewel tôt den 

 magislraat behoorende, met bel bijzonder toezicht op een of ander gesticht 

 waren belast, werden dikwijis bezoldigd. 



In H gesticht Wenemaer te Cent genolen de voogden, in \ jaar 1420, 

 zoowel als de supérieure, eene jaarlijksche vergoeding van twee ponden 

 doorniksche groten. Bovendien werden hun de kosten ten voordeele van 

 'l gesticht gedaan natuurlijk vergoed ^. Doch het was verboden eenige 

 belaling of geschenk van de proveniers aan te nemen, gelijk bisschop 

 Robert van Luik reeds in 124.4 verboden had : « Frater non mittal fratri 

 pitantiam.... nisi magistro * »; de meester mocht dit alleen. 



De twee voogden der lazarij te Brugge genoten omirent de XVI^ eeuw 

 jaarlijks zestien parijsche ponden vier stuivers. De weesmeesters te Ant- 



' Martin-Doisy, Dict. d'écon. char.. Il, 452. 



2 T. z. p., I, 72. — Vergelijk daarbij I). III, bl. 21, vig. 



5 DeSt-Genois, Messager, 1834, 150. 



* Ernst, Tableau des su/fragans, bl. 220. 



Tome XLV. 45 



