( los ) 



landschen akkerbouw met reuzenstappen vooruitgaan. De oude 

 werkwijze werd verbeterd, de vcrdceling der vruchtwinning 

 geregcld, de oude waterwegen hersteld en nieuvve geopend, en, 

 dank aan de kruisvaarten,nieuwe gewasscn,groenten en vruchten 

 ingevoerd *. De noodzakelijkheid der \ctle werd hoe langer zoo 

 meer gewaardeerd en aïs bestanddeel eener goedecultuur overal 

 aangcwend. De oude charters leeren ons, dat de Cisterciënsers, 

 die landbouwers bij uitmuntendheid, aanzienlijke kudden onder- 

 hielden, welke natuurlijk eene groote hoeveelheid voortreffe- 

 lijken mest verschaflen ^, terwijl de ervaring hun al de voor- 

 deelen had doen kennen, welke uit de acclimatcering van goede 

 dierenrassen voortspruit. Wijd en zijd over Europa verspreid, 

 gedurig met elkaar in betrekking, was 't hun gemakkelijk zich 

 de diersoorten te verschalTen en verder wonende broeders aan 

 te bevelen, die onder 't opzieht van voorlteling, gezond en sma- 

 kelijk vîeesch, melkopbrengst cnz., de meesle voordeelen ople- 

 verden. 



Toen, op 't laatsteder XIIP eeuw, de groote dichter Dante niet 

 langer de lessen aan de Parijzer Sorbonne van zijncn beroeraden 

 meester Zeger van Kortrijk (of van Brabant) mocht hooren, deed 

 hij eene reis naar Vlaanderen en zag daar de schoone en breede 

 dijken, die de lage landen tegen de overstroomingen van zee en 

 rivieren beschutten. Hij kon zich niet weerhouden zijne bewon- 

 dering uit te drukken over zulk aanzienlijk werk, dat het génie 

 der Vlaamsche landbouwers, in strijd met de krachten der natuur, 

 zoo heerlijk deed uitschijnen, en die kamp tegen de golven trof 

 hem zoo zeer, dat hij hem grootsch genoeg achtte ora te dienen 



* Tôt het tijdvak der kruistochten doet men de invoering in België opklim- 

 men van de boekweit, door Dodoens flos Constanlinopolitanus geheeten. 

 Eene oude traditie, door Faipoult herinnerd in zijn Tableau statistique du 

 département de r Escaut, wil dat in de kerk van Zuiddorpe het gebeente rusl 

 van eenen kriiisvaarder, die, uit Azië teruggekeerd, zijn vaderland met de 

 kostelijke boekweit begifligde. 



' In de middeleeuwen waren er abdijen, die toi 1,000 schapen, SOO koeien, 

 3,000 zwijnen, geiten en paarden in evenredigheid op stal hadden. {Études 

 sur les abbayes Cisterc. des XII^ et Xllb siècles.) 



