( 107 ) 



der sluizen toe, op het grondgcbicd van Vcurne en Nieuwpoort 

 gebouwd ^ Ditwas cen geliikkig gedacht. Om de duincn vrucht- 

 gevcnd te maken was er water noodig, en de mocren moeslen 

 drooggelegd zijn om er den ploeg te kunnen op slellen. Er was 

 dus enkel 't overtollige water uit de meren en poelen naar de 

 zandstreek te leiden, waar er ontbrak, en 't evenwicht was 

 hersteld. De monniken begrepen het, en de heerlijkste uitslag 

 bekroonde hunne pogingcn. Het water der moeren decd gras in 

 de duinen opschieten; de w^eide werd bevolkt met vee, het vee 

 leverde mest, en door behulp van den mest verkreeg men de 

 rijkste oogsten. Overvioed en weelde vervingen aldus, op nau- 

 welijks honderd jaren, de onvruchlbaarheid en de armocde, tôt 

 zooverre, dat een geschiedschrijver de pracht en de buitensporige 

 uitgaven van den abt, in 1265, vermeldt. 



De vorsten ook toonden zieh zeer genegen voor den landbouw^ 

 niet alleen door den af'stand van iiilgestrekte hciden, moeren en 

 bosschen aan de kloostcrs, welke zij w isten die woeste gronden op 

 korten tijd te zullen veranderen in vruchtbare landouwen, niaar 

 tevens door onlginningen op eigcn last uilgevoerd. Zoo ken- 

 merkten zich de graven van Vlaandcren Dirk en Philip van den 

 Elzas, in de tweede helft der XII*' eemv, door verschillige edel- 

 moedige daden ten beste van land en volk. De streek Vinje?! of 

 s' Wallen vrijeti, in de kastelnij van Veurne, vormde toen nog 

 eene uitgestrekte woeslijn, die door genoemde vorsten in 11G1 

 werd afgestaan aan ieder, die er zich vestigen wilde, vragende 

 alleenlijkeenennederigen cijnsin haveren hofgevogehe. Zij riepen 

 er ook lijfeigenen van heeren uit het omh'ggende, voor wie zij de 

 vrijheid verzochlen en die zij kwijtscheldinggaven van aile lasten 

 en diensten, waartoe de overige bevvoners der domeingronden 

 gehouden waren, hiervan alleenlijk de heirvaart tôt 's lands ver- 

 dediging uitzonderende 2. Acht jaren nadien beval Philip van den 

 Elzas werken, tusschen Watten en Burburg, die de openbare 



» MiR^us, Opéra dipL, 111,01; IV, 211. 



' Sanderus, Flandria illuslrata, III, 126. — Mallebranche, de Morinis, 

 lib. II, c. 89. 



