( 164 ) 



gekweten, was de zooveel besprokene tiende. De bollandist Victor 

 DE BucK ziet daarin een overblijfsel van de contributiën, hier 

 door de Romcirien ingevoerd en later door de Frankische vorsten 

 in voege gehouden, terwijl andere schrijvers de invoering er van 

 toeschrijven aan Karel den Groole, ten einde de geestelijkheid 

 een behoorlijk bestaan te vcrschaffen. Hoe het zij, de beroenide 

 keizer, die reeds in 779 en 794 de betaling der tiende verplich- 

 tend had vcrkiaard, deed ze door eene ordonnaniie van 801 in 

 drie deelen splitsen, waarvan 'teene voor de behoeftigen, 't andere 

 tôt het ouderhoud en versiering der kerken, 't derde voor den 

 dienstdoenden priester was bestemd *. 



Wanneer men al de hooger opgenoemde lasten te zamen neerat 

 ziet men, dat de iniddeleeuwsche landbouwer eene harde korst te 

 bijten had; doch er is in aanmerking te nemcn dat niet al deze 

 lasten op éene en dezeifde streek, op den dorp, op elke hoeve 

 wogcn ; dat er ora zoo te zeggen, buiten de gewone contributie, 

 — w elke slechts drukkend werd wanneer de oorlog zware opoffe- 

 ringen kwam vergen, of uitzonderlijke rampen een gansch gewest 

 kwamen beproeven, — verschil was van vorstendom tôt vorsten- 

 dom, van heerlijkheid tôt heerlijkheid, en dat de landman over het 

 algemeen het niet zooslecht hadalsraen,oppervlakkigbeschouwd, 

 zou meencn. 



Dit hoofdstuk, dat te lang zou kunnen wordcn, eindigende, 

 zullen wij, ter vollooiing van de schets des dorpslevens ondcr 

 bestuurlijk opzicht, nog zeggen. dat het volk een groot aandeel had 

 in het bestiiur, en \ sel fgover ment ten onzent reeds in de middel- 

 eeuwen een aangewonnen rccht was. De schepenen waren uit het 

 volk gekozcn; ieder dorp had zijne eigene inkomsten en goe- 

 deren; de rekeningen der genieente, en voor vêle parochie- 

 kerken, moesten in 't openhaar worden voorgedragen; de kerk- 

 meesters werden niede door het volk aangeduid; de belastingen 

 onder al de ingezetenen door eigene bedeelers vastgesteld. De 

 behoeftigen genolen onderstand uit de H.-Geestlafel of den Disch, 

 samengestcld uit bcgoede ingezetenen der genieente, met den 



* Baluzius, Capilularia regum francorum, I, 259. 



