( 206 ) 



pachler verplicht wordt tijdens den duurzijns termijns iederstuk 

 land twcemaal te bemesten en eens om de twaalf jaren te beraer- 

 gelen '. In Afsneé vinden wij len jare 1523 een uitgestrekt hof, 

 waar de tocn nieuw opkomende pachter « vant... ghemest ende 

 ghesayet seven hondert roeden en al dander land so vant hij 

 brake, » hetgeen hij, zegt de pachtakte, « sculdech es te latene 

 tcn hende van sinen pachte ^. » 



In 't Walenland was de groote cultuur gedurende de middel- 

 ceiiwen verdecld in een derde winlerzaaiing, een derde zomer- 

 zaaiing en 't ovcrige in braakiand, steeds met elkaar afwisse- 

 lend, zoodat ieder dcel opvolgendiijk met koorn, met haver of in 

 braak stond. De aldus gercgelde landen noemde men roieSj of 

 stukken met cène vore doorploegd, van 't eene eindnaar 't andere 

 des akkcrs getrokken ^. 



Het gctal voren, tusschen welke iedere graansoort moest 

 gestrooid vvorden, was zorgviildig in de Vlaamsche gewesten 

 bepaald of herinnerd : a vier ghetidige voren » waren gevergd 

 voor de larwe en masteluin op 't Goed te Berchem en in 't kwar- 

 tier van Leuven; drie voren voor de garst enz. ^. Ook de vvijze 

 om bij de trekking der voren met den ploeg om te gaan wordt in 

 sommige aklen aangeduid, zooals in degene betrekkebjk 't bof 

 der abdij van Flines, te Coustices, alwaar staat dat de pachter 

 zijne landen met rechte voren te beboiiwcn had : « maintenir les 

 terres à droite roye, ainsi que elles ont esté accoustumées a coppcr 

 a droite coppe et en saison. » 



In sommige slreken vroegen de meesters ook karweien van 

 hunne paclitcrs, verschillende weeral volgens de plaatselijke 

 beliocften. In 't kwartier van Leuven zond mcn de boeren met 



^ Schepenenboek van Leuven, 2« kamer; akte van 6 Auguslus 1497. 



2 DiERicx, Gentsch Charterhoekje, bl. 195. 



5 Dit gebruik scliijnl nog hedenin eeu deel vau Luxemburg te bestaan. 



* « llcm sal de voirs. wijnne... de voirs. landen wel ende loflijc wijnnen, 

 werven ende besaeyen op sine gelide voeren , dat es te weten , den rogge ende 

 de lerwen op vier ghetidegen voeren, den gherste op drie voeren ende de 

 cueren op twee voeren. » 



{Schepenenboek van Leuven, \^ kamer; 18 Mei). 



