( 218 ) 



den turf, dien zij voortbrachten. Geen twijfel of dit loon was vol- 

 doende tôt het onderhoiid der werkcrs. 



Nog belangrijker moet de steennijverheid geweest zijn, welke 

 inen niet alleen in de Waalsche gewcsteii, niaar ook in Brabant, 

 Limburg en zelfs in Vlaanderen van diep in de middeieeuwen uit- 

 geoefend ziet. De groeven van Diegem leverden twee soorten 

 van steenen, namelijk voor fondatiën van gebouwen, en hardere, 

 voor dijkherstellingen ; te Oudergem wrocht men op 't einde der 

 XIV* eeuw, te Pamele reeds in de XII1% in groeven, die bouw- 

 steen leverden; ouder nog zijn de groeven van Meldert, bewcrkt 

 in de XIPeeuw,enwier voortbrengselen naarHollanden Dtiitscli- 

 land werden gezonden tôt in het midden der XVIII* eeuw. De steen 

 van Grimbergen diende voor 't bouwen van verschillige monu- 

 menten, als de kerkvan St.-Rombout, te Meehelen, terwiji de pro- 

 ducten der groeven van Affligem onder andere gebezigd wer- 

 den tôt de oprichting der O.-L.-Vrouwekerk van Antwerpen, de 

 St.-Pieterskerk te Leuven, het stadhuis van Aalst enz. De oudst- 

 bekende groeven schijnen die van Loo, in Brabant, te zijn; im- 

 mers men vindt geschreven dat ze de Gallen reeds benulligden. 

 Voorts had men nog de groeven van Elsene en St.-Gillis, lot het 

 maken van kalk en 't kappen van steen voor gebouwen en dij- 

 ken; van St.-Stevens-Woluwe, Asbeek, Rotselare, Saventhem, 

 Dielbeek en Vilvoorde, in Brabant; in Vlaanderen : Balegem, met 

 welker steenen de voornaamste monumenten der stad Gent ge- 

 bouwd werden, Vlierzele, Oosterzeele en Lede; in Limburg : de 

 groeven der omstreken van Maastricht; in 't Walenland : de groe- 

 ven van Avesnes, die den sleen leverden voor ons middeleeuwsch 

 beeldwerk, van St.-Denis (Henegouw), Castiau, Doornik, Ecaus- 

 sines en meer andere. 



De kolennijverheid vergde ook, alvroeg, een groot getal wer- 

 kers, gelijk zij aanleidinggaf tôt eenen uitgestrekten handel. 't Is 

 bekend dat die kostelijke brandstof omtrent M9S len dorpe van 

 Plainevaux werd gevonden door zekeren hoefsmid, met name 

 Hullos, wien men deswege de volgcnde légende toedicht. 



Een grijsaard met sneeuwvvitten baard en praehtig kleed wan- 

 delde voor de smidse eens armen hoefsmids, dezen den goeden 

 dag en eene goede winst wenschende. 



