( 258 ) 



beoefening der dichtkunst in de beide talen des lands. Het Latijn 

 had, in 't midden der XI IP eeuw, schier overal als taie des be- 

 sluurs uitgediend *, en 't Franscb was reeds in 1 197, het Dietsch 

 in oorkonden van 1249 ^ door onze wethoudersgebezigd. Dit was 

 te danken aan den invloed der burgerij, ondersteund door den 

 kleinen adel, en aan 't gebriiik der volkstalen door de dichters 

 van dien tijd. 



Een gansche ommekeer was in de lelterkunde gekomen. Op de 

 heldensagen der oude barden en de Karlovingische zangcn was 

 de berijmde roman of épopée en 't minnelied gevolgd, zoowel in 

 bel Dietsch als in het Franscb, maar meest, althans wat de 

 gedachte betreft, van zuidelijken oorsprong. Die zangen verheffen 

 bel avontuurlijke leven en de dappere daden der ridderen, bene- 

 vens de liefde, en maakten de schoone kunne tôt een voorwerp 

 van diepe vereering. Ongevcer twee honderd jaren bleef deze 

 letterkunde in bloei, maar uitsluitelijk voor den adel gescbapen en 

 beoefend, den boorder of lezer voerende naar eene overdrevene, 

 onnatuurlijke gedachtenwereld, kwamen de geestelijke stand en 

 de verstandige leeken ten laatste tegen haar in verzet, en er ont- 

 stond cène nieuwe scbool, welke, meer dan bloote uitspanningvan 

 de edele dichtkunst vorderende, het idéale of denkbeeldige leven 

 verving door eene alledaagsche, praclische werkclijkbeid. De 

 nieuwe scbool leverde, onder andere merkwaardige gewrocbten, 

 Reinaerl de Vos, geschreven in 't ecrste vierde der Xll*" eeuw, 

 een ecbt mcestergewrocbt, waar geene vrcemde lelterkunde iets 

 evenwaardigs vermag tegen te stellen. Ook Fransche dichters 

 bewerklen de oude dierensage, en le Couronnement de Renart, 

 alsook Renart le Novel, erkent mcn als allervoortreffelijkst. 



* Behalvc, evenwel, voor de sladsrekeningen, welke meest lot het einde der 

 XIII ^ eeuw in 't Latijn opgesteld bleven. Maar misschien was dit eerder aan 

 de gemeenteklerkeu, al mannen van studie in dien tijd, te wijten? 



^ Zie B. DuMORTiER, Notice sur Vépoque de l'introduction de la langue 

 française dans les actes publics au moyen-âge, voorkomende in de Archives 

 Tournaisiennes, 30:2-504. — Zie ook de oudstgekende Fransche en Vh\amsche 

 charter bij Serrure, Geschiedenis der Nederlandsche en Fransche lelter- 

 kunde in Vlaanderen. 



