(243) 



aan elke haardstede, verval en verwoesting alom — ziedaar in 

 weinige woorden de geschiedenis van liet hachelijke tijdvak, 

 welke gansche boekdeelcn beslaat, waarin nien niets ontwaart 

 dan Irancn, bloed en vuur, galgcn en brandstapels, slachtcrijen 

 op grootc en kleine schaal, liaat, verdelging en vloek ! 



De schroraclijke belastingen, door al de parlijen geëischt, en 

 de gednrig herhaalde strooptochten der zwervende krijgsbenden 

 hadden aile kassen uitgcput; maar er was nog eene andere 

 onistandigheid, welke den toestand der dorpelingen oneindig 

 vcrergerde, nanielijk de krijgskarwei, duizendmaal hatelijkerdan 

 de minst populaire dienstplicbt der vroege middeleeuwen. leder 

 dorp moest bestendig voorzien zijn van legerwagens, paarden en 

 voerliên om 't reisgoed der troepen van de eene plaats tôt de 

 andere, ja van 't eene eind des lands toi het andere te voeren, en 

 niet zelden vvaren de boeren nog van den eenen tocbt niet terug- 

 gekeerd als reeds een ander bevel toekwam om nieuwe benden 

 te volgen. Waren de troswagens niet gereed, dan kwamen de 

 soldaten geweld plegen, het dorp op schatting stellcn en de 

 boeren, 't mes op de keel en de tromp op de borst, dwingen om 

 spoed te maken. Welhouders, landlieden, geestelijken, de nota- 

 belste ingezetenen der gcmeenle werden veelmaals als gijzelaars 

 weggevoerd en moesten dan te duren prijze door de overgeble- 

 venen worden afgekocht *. In dien toestand, men begrijpt hei- 

 licht, gingen duizenden en duizenden landlieden op de vlucht, 

 om in de eene of andere stad persoonlijke veiiigheid en meerdere 

 rust te vinden; ook waren de meeste steden vol buitenlieden, 

 die daar al Iiun lilbaar gocd en hun vee gingen beveiligen, maar 

 ook somtijds daar zoo veel overlast veroorzaakten dat zij door de 

 wethouders vverdcn gedwongen eene andere toevluchtsplaals te 

 gaan opzoeken. 



Niets mcer bezittende, kon de boer niet voldoen aan de hem 

 opgelegde belastingen en was de regeering wel verplicht de 

 gemeenten gedurig geheele of gedeeltelijke vermindering van 



*■ KuYL, Hoboken, 51. De boeren van deze gemeente werden ten jare 1572 

 tôt in Vlaanderen en Friesland gezonden. 



