( 270 ) 



Op 't pleinlje vôor of achler de tapperij (zelden langs den 

 heirweg) zijn de bedaagdcr mannen te zamen met dczulke, die 

 nict van te groote vermoeienis houden, en zij staan rond de bolle- 

 baan. Medc een oud spel, want in 't Boeck dcr exploicten vcm 

 justiiien int lant van Walrelos (1440-1460) staat er te lezen : 

 a hij cam (quam) te Doornicke, daer hij ghijnc spelen in de bolle- 

 bane... » De prijsbollingen waren in de XVl^ eeuw, even goed als 

 de rederijkersbijeenkomstcn en anderc, verdacht, en daarom 

 schrecf de ordonnantic van den boogbaljuw des Lands van Waas, 

 in ]596, aan zijnen stadhouder gericbt : « Item en suit niet toe- 

 laeten dat men sal eenighe schietspelen om prijs, bollerijen, lote- 

 rijen oftc andere ghelicke saeckcn doen, daer vcrgadcringhe van 

 volcke gheschiet, tenzij bij consente van den bove... » Dan was 

 de overheid daar, ora verboden redevoeringen en gesprekken te 

 beletten, raaar op de kermis is die voorzorg noodeloos ; de boeren 

 geven dan den bras van politieke twistcn. 



Ginder is eene andere kermisvreugd, als men 't redelijk zoo 

 mag noemen : liet scboone, teedere geslacht vermaakt er zicb met 

 gansknuppelen, — rijden of trekken. Een touvv is gespannen 

 tusscben Iwee boomen, en aan die touw hangt, den kop naar 

 beneden, eene levende gans. Is er quaestie van trekken, dan 

 besmeert men den uitgerekten bals van 't arme dier met vet, en 

 al loopende trekt elke mededingster de gans bij bals of kop — als 

 zij kan. Moet men slaan, dan gescbiedt dit met cenen goeden 

 knuppel, die een fatsoenlijk man niet gaarne op bet hoofd zou 



krijgen Is er nu eene der mededingsters — tôt dit spel waren 



onze XVI" en XVI P ceuwscbe grootmoeders bekwaam ■ — zoo 

 « gelukkig » den kop af te trekken, dan wordt er eene tweede 

 gans opgebangen, en zoo voorts, wel tôt vijf of zes. 



Daarnaast staat een kramer, reeds beescli geschreeuwd, 

 omringd van eene menigte kindercn tusscben de zeven en de 

 Iwintig jarcn oud. Hier is een koek te kappen met een mes, 

 maar in cens, en wie dat kan (na eerst zijnen duit op de kapbank 

 gelegd te bebben) krijgt den koek; en die mislukt? wel de kramer 



XV^ eeuw. In al de groote steden waren a caelsspelen », pleinen of huizen, 

 tvaar men zich ging oefenen. 



