( 272 ) 



't Kolfspel is meer een Hollandsch vermaak, en werd buiten 't 

 noordelijk deel van Limburg weinig beoefend. 



In 't herbejigje ginder, aan den uitkant en verscholen acbter de 

 linden, wordt weinig gerucbt vcrnomen; men viert de kermis 

 daar op eene bijzondere wijze; daar zitten de tuischers stil bijeen, 

 oin de opmerkzaambcid niet gaande te maken van den baljuw of 

 anderen dienaar des gereclits; immers er staat boete op het 

 oneeiiijke spel, en de lieden, die meest aan 't verboden spel 

 verslaafd zijn, hebben doorgaans 't minste geld. Toch is het te 

 vreezen dat er gedruisch zal komen, want de mannen drinken 

 als Tempeliers en hiervan, gelijk van het tuischen, komt door- 

 gaans gekijf en gevecht. Dan verschijnt de openbare macht, 

 vertegenwoordigd door eenen meier, schoiit of anderen officier, 

 en 't spel zal eindigen voor de vierschaar K 



In West-Vlaanderen was een bijzonder spel, dat op en buiten 

 kermistijd veel beoefenaars vond : 't was de zoogenoemde baar- 

 loop, dat men gemeend heeft te beteekenen : « loopen achter de 

 baar, » dus begrafenis, begrafenisraaal enz., maar dat door eene 

 oorkonde, berustende in het stadsarchief van IJper en gedag- 

 teekend 1527, heel anders word uitgelegd; men leest daar inder- 

 daad dat er te IJpcr, buiten de Meezenpoort, een vrije baarloop 

 oî worstelspel plaats had « tusschen verscheyde mannen van eere 

 en jonghe ghesellen. » 't Slond dus in verband met den oud Ger- 

 maanschen zwaardendans of 't zwaardrijden, tegenwoordig in 

 gemeld gewest tôt eenen onnoozelen « koekezondag » of prijs- 

 spel met de kaart overgegaan. 



Als 't avond begint te worden, dan stemt de speelman zijne 

 vedel of fluit en roept de danslustige jonkheid onder den linde- 

 boom of de leeggemaakte schuur bijeen; wie niet van deze prêt 



* « Item d'autant qu'il arrive chaque jour plusieurs batteries et des désor- 

 dres aux nopees et dans les festes de villages dites dédicasses, il est ordonné 

 que quiconque sebattera aux nopees et dans les dédicasses, l'agresseur sera 

 en l'amendedeLXIiv.par.el chaque complice deXliv. par. en cas qu'il ne s'en- 

 suive point d'effusion de sang; et au cas que l'effusion de sang s'ensuyve, cha- 

 cun des complices encourera aussi LX liv. par. » 



[Costumen der Kastelnij van IJper, LI" hoofdsluk.) 



