( 281 ) 



Te Veulen (Pologne), in Limburg, treffen wij nog eene karwci 

 aan, ook geheel overeenkomstig met degene die gediirende de mid- 

 deleeuwen in zwang waren. Het leenregister dier plaats, dagtee- 

 kenende van 1G21, maakt ons bekend dat in geval de heer door 

 den vorst ten krijgdienste wordt geroepen, zijne laten o\) hunnc 

 heurt hem dienen moesten « met vier goeder peerden, cm des 

 heeren van Veulen tente daerop te voeren. » Verder vinden wij 

 er de hepalingen : 



« ... Soe wanneer den heere van Veulen eerstwerf heer wordt, 

 ridder geslagen, of een wyf neemt, in houwelycke jaere, oft oock 

 gevangen wordt, alsdan syn hem syne ondersaeten schuldig cen 

 redelyeke bede te geven. 



» Item aile degene die ackerpeerden hebben tôt Veulen syn 

 sculdig een voeder coleii elcken waegen te doen aile jaere, sooals 

 wanneer sulcx hun geboden wordt metten schautet oft metlen 

 vorster, ende den lieere van Veulen thuys te brengen, en wie dat 

 niet en dede als hun bevolen waere, die soude verbeuren aen 

 den heere een rhynsgulden, alsoo dickwerf als sy ongehoorsaem 

 waeren; maer den heer moet hun den redelyken kost doen. » 



Eindelijk waren de boeren van Veulen nog tôt den hooidienst 

 verplicht : wie paard en wagen had, moest het heerenhooi naar 

 de schuur voeren; de anderen arbeidden op het veld. 



Ook te Gedinne (Luxemburg) werd het heerenrecht gelijk in 

 voile middelecuwen uitgeoefend, en zelfs, wat wij nergens elders 

 aangetroffen hebben, jegens kinderen, die nog aan de borst lagen : 



« Item {le seigneur) a droit de reunion dans laditte terre de 

 Gedinne et de faire partager les bois contre ses subjets; chacun 

 bourgeois en laditte terre de Gedinne doit au jour St. Estienne 

 deux chapons et neuf liards et un gigot de bourgeoisies, excepté 

 que ceux de Patigny et Malvoisin doivent dix liards de bour- 

 geoisies et pour fournage payent de trois testes un patars jusques 

 aux enfans à la mamelle ^ » 



Wij mogen 't echter zeggen : verplichtingen als deze, zelfs in 



* Dénombrement der heerlijkheid van Gedinne (1693). — {Annales de la 

 Société archéologique de Luxembourg, IV.) 



