( 363 ) 



digheid de Franschman verplicht was liulde te brengen. Overi- 

 gens, de gewaande nieesterschap der Franschen op onze vaderen 

 wordt ganscli legengesproken door Lefebvre, van Nantes, wiens 

 zending in België dagtcekent van 1793. In de zitting der Natio- 

 nale Conventie van 9 Vendémiaire, IV'' jaar, hield deze over België 

 de volgendc scliitterende lofspraak : 



« La Belgique est le pays le plus riche et le plus cultivé de tous 

 les pays de V Europe. Elle renferme généralement des hommes 

 éclairés et instruits. Le peuple des campagnes est plus moral et 

 plus éclairé dans ces pays que celui du nôtre. La bonne foi, la 

 probité et tous les rapports sociaux y sont parfaitement observés. 

 Il est ami des lois justes autant qu'il est impatient des institu- 

 tions arbitraires... En agriculture comme en administration les 

 Belges sont nos maîtres ^ i> 



Hier zouden wij kunnen sluiten, maar wij hebben nog eenige 

 getuigschriften, die meer bijzonder den Belgischen landbouvv- 

 stand betreffen, en welke wij meenen niet te mogen onverlet 

 laten. Wij bedoelen de verslagen over den tocstand der Belgische 

 departementen,in de eerste jaren van 't Fransche keizerrijk (1804 

 en 1805), door de prefecten (Franschmans) in 't licht gegeven, en 

 welke natuurlijk terugzagen naar het einde der XVIII^ eeuw, de 

 loestand op beide tijdstippen geene de minste verandering aan- 

 biedende. De prefect van 't département der Dijle (Brabant) hangt 

 liet volgende tafereel op van den algemeenen toestand des akker- 

 bouws in dit gewest : 



a De pachthoeven, die van 't Waalsche land uitgezonderd, zijn 

 over 't algemeen van geringe uitgestrektheid, en ik geloof, dat 

 deze verdeeling der eigendommen eene der oorzaken is van den 

 voorspoed dezes arrondissements. In eene kleine hoeve ontvangt 

 ieder dcel, onmiddellijk aan het toezicht der meesters onderwor- 

 pen, het slag van cultuur, dat hem eigen is; de armen van den 

 pachter en van zijne kinderen kunnende voldoen aan de dagwer- 

 ken, is hij niet verplicht loevlucht te nemen tôt daglooners die, 



* Moniteur universel^ 1795, n° 14. 



