( 56 ) 



(' Plantijn was een behcndige bockdriikker, vlijlig in zijnc werk- 

 » huizen, zeer zorgvuldig op de nauwkeurigheid zijner boeken 

 » alsook op hunne goede uitvoering. Hij verdient den grootsten 

 » lof voor de belangrijke en nuttige werken , die zijne loopbaan 

 » vervullen; hij had in den hoogsten graad de gave van te laten 

 » werken en beklcedt een der eerste rangen in hetgeen men se- 

 » dert eenige jaren de nijverheid iioemt. Op onze dagen zou hij 

 » de eerste snelpersen gehad hebben. Door zijne onvermoeibare 

 » werkzaamheid en een gelukkige keus van letterkundige helpers 

 » arbeidde hij met zooveel bijval, dat hij tôt twee-en-twintig en 

 w meer persen in gang had, een wonder groot getal, terwijl de 

 » 3Ianiitii en de Estiennes er gewoonhjk slechts van iwee tôt vier 

 » hadden; in de moeilijke tijden, en deze kwamen dikwijls in hun 

 )' leven voor, hielden zij er nauwelijks eene bezig en bijna nooit 

 » boven devijfofzes. » 



Even hoog als het beleid, waarmede hij het stofîclijke deel 

 zijner drukkerij bestuurde, zijn de zorgen te achten, die Plantijn 

 besteedde aan het innerlijk gehalte zijner uilgaven. Zijne nauw- 

 gezetheid op het juiste weergeven van den tekst was toen en nu 

 nog beroemd. Scaliger stelde hem in zijnen tijd tegenover den 

 tweeden Henri Estienne, die in zijn te groot zelfvertrouwen zieli 

 niet ontzag te veranderen en te bederven wat hem in eenen 

 tekst niet aanstond. Geleerden van aile landen vierden om strijd 

 de degelijkheid en denauwgezetheid van zijn werk *. Plantijn zelf 

 verheft zieh herhaaldelijk tegen de drukkers, « die pochende tJat 

 zij de grootsle diensten bewijzen aan de letterkunde door hunne 

 zorg en hun werk, hunne taak zoo slecht volbrengen, dat zij 

 kolen voor edelsteencn geven. » Tevens noodigt hij bevoegdcn en 

 belangstellenden uit om, « zoohaast zij mochten bemerken, dat hij 

 gefaald heeft, hem hij tijds te verwittigen, opdat hij die vlekken 

 zou uitwisschen, welke de uitstekensle der kunsten, die helaas 

 maar al te zorgeloos door sommigen beoefend wordt, van haar sie- 



* Zie de getuigenissen van Scaliger, Pantinus,Lipsius,Dom Nicolas Antoine, 

 Baronius, Arias Montanus en vêle andere bij Mailtaire {Annales typographici, 

 Hagae, ann. MDCCXXV, lom tert., pars post, p. 546). Zie verder Guicciardijn, 

 Scribanius en talrijke voorredea. 



