— 48 — 



bezoeken, wanneer liij het goed vond en na te zien of er niets 

 tegen de plakkaarten gebeurde. De plaatsnijders inkoper of bout 

 waren eveneens aan zijn gezag onderworpen. 



Het ambt was in 45G2 ingesteld; niet vôôr den 10^° Juni 1570 

 echter werd Plantijn cr de eerste mede bekleed. Maar de plich- 

 ten, die er aan verbonden waren, waren zoo veelomvattend en 

 zoo onuitvoerbaar doorhunne omslachtigheid en door den onwil 

 der drukkers om zich aan de wet te onderwerpen, dat Plantijn 

 in 1 57C reeds vroeg, dat men hem er van ontslagen zoii en ver- 

 vangen door iemand, die raeer geld en gezag bad dan bij. Het is 

 klaar, dat na 1576 de plaats van drukker-toezicbter eene sinecuur 

 geworden was en dit bleef tôt in 1 585, na wclken tijd «c de bevre- 

 diging » van het land weinig lust tôt kettersche uitgaven in 

 Zuid-Nederland raoest laten voortbestaan. 



Buiten deze eerbewijzen had Plantijn meer tastbare gunsten 

 ontvangen. Wij zagen reeds, dat de Koning hem in 1568 eene 

 toelage van 6,000 dukaten schonk, en Arias Montanus bezol- 

 digde. De beloften door den Koning gedaan moeten nog aanzien- 

 lijker geweest zijn dan zijne giften, want in de voorrede van den 

 veeltaligen Bijbel beet het, dat deze de koninklijke genoemd werd, 

 omdat bij op de kosten des konings gedrukt was K Voeg hierbij 

 de begunstigingen van Pans en Koning ontvangen voor het druk- 

 ken der missalen, het eenig winstgevend maar dan ook belangrijk 

 voorrecht, dat Plantijn verwierf, en Plantijns lot zal benijdbaar 

 genoeg sebijnen. De regeering was hem genegen : in 1573 sloeg 

 men de hand aan het werk om op de Meir, terzelfder plaats waar 

 de Geuzenkerk gestaan had , eene drukkerij met bibliotheek 

 voor den aartsdrukker te bouwen, een werk, dat echter nooit vol- 

 tooid zelfs niet eens ernstig aangevangen werd. In 1574 ontving 

 hij nog bij besluit van Don Luis de Requesens op zijne aanvrage 

 de vrijstelling van het herbergen van krijgslieden. 



Wie Plantijns toestand alsdan oppervlakkig zou beschouwd 

 hebben , zou hem zeker wel voor een welvarend en voorspoedig 

 man gehouden hebben. Hij was in vriendscbappelijke betrekking 



* Voorrede, vol. V, Bibl. polyglotla. 



