( 52 ) 



geleende gelden, dien hij op te brengen had, voegde zich bij de 

 vroegere, immer voortdurende en verzwarende lasten, geene 

 Iiulp daagde daarbij op, en de anders zoo taaie kampcr moest ein- 

 delijk den strijd opgeven. 



In 1583 liet hij zijne drukkerij over aan zijne scboonzonén 

 Moereturf en Van Ravelingen en week naar Leiden uit, waar zijn 

 goede vriend, Jnstus Lipsius, hem met open armen ontving. 



Daar stelde hij onraiddeHijk na zijne aankomst een memorie op, 

 die hij betitelde : Eenvoudig en waarachlig verhaal van zekere 

 zioarighedetij die ik Christoffel Plantijn heb geleden gedurende 

 vijftietijaar of ongeveer, omdat ik aan het bevel ZiJ7ier Majesteit 

 gehoorzaamde zonder betaliiig ofbelooning van hem ontvangen te 

 hebben. 



Dit stuk, waarvan een dubbel nog in de archieven van het huis 

 van Plantijn bewaard wordt, lokte van 's konings wege een ant- 

 woord uit in vorm van brief, door hem aan Alexander van Parma 

 geschreven op dO Januari i587, en waarbij de landvoogd bevel 

 gegeven wordt eenen persoon te benoemen, geschikt om deze zaak 

 met de noodige zorg te onderzoeken, tcn einde na al de artikels, 

 in Plantijns verzoekschrift uiteengezet, onderzocht te hebben 

 verslag te doen over hetgeen hij in regel en echt zou gevonden 

 hebben, welk verslag Parma met zijne eigenc aanmcrkingen aan 

 (ien koning moest overzenden. 



Wij weten niet, wat de verdere afloop dezer zaak mag geweest 

 zijn, waarschijnlijk is het éditer, dat zij in Plantijns leven haar 

 beslag niet kreeg. 



Vooraleer naar Leiden te vertrekken had hij met zijne schuld- 

 cischers een vergelijk getrofFen, dat hem zware lasten oplegde 

 en zoo bevond hij zich in den vreemde zoovvel als te huis onder 

 velerlei moeilijkheden gebukt. 



Hoezeer ook overladen door den last der schulden, door de 

 zorgen voor de toekomst, die donkerder en donkerder werd, had 

 Plantijn na 1573 zijn werk niet gestaakt. Mcn ziet aan zijn uitga- 

 ven, dat de tijd der grootsche, der roemrijke, maar verarmende 

 onderncmingen opgehouden heeft; maar belangrijk blijvcn nog 

 immer zijne werkzaamheden. Uit een rekwest, door hem in Sep- 



