(8) 



Frankische tijdvak opgekomen, niet geschoeid geweest zijn op 

 Romeinschen vorm. Deze théorie, voornamelijk ontwikkeld door 

 DE SavigiNY {Histoire dit droit romain au moyen âge, traduite de 

 lallemand par Ch. Guenoux, 1839) et door C.-Fr. EiCHHORN(DeM<- 

 sche Staats-und Rechtsgeschichte, Gôttingen, 1818), wcrd in den 

 laatsten tijd te niet gedaan door Von Maurer {Geschichte der Stàd- 

 teverfassimg in Deittschland); door Heu sler {Ursprmig der deut- 

 .schenStadtverfassung)',door Gierke {das deutsche Genossenschafts- 

 reclit), door Soh.\i [Altdeulsche Reichs-und Gerichtsverfassimg) en 

 door Waitz {Deutsche Verfassiingsgeschichte). 



Het stelsel, volgens hetwelk het gilde de aanleiding en 't begin 

 onzer gemeentelijke inrichting zou geweest zijn,vindt talrijke 

 bijtreders; mannen van gezag, waar 't er op aankomt duistere 

 punten onzer geschiedenis op te helderen, gelijk Alph. Wauters, 

 breken er nog eene lans voor, terwijl anderen , zooals de evenge- 

 noemde Duitsche schrijvers, en na hen de hoogleeraar Van der 

 Kindere, het teenemaal verwerpen. 



Verdient het inderdaad dat men 't over het hoofd zie? Wij 

 zouden het niet durven beweren. Van den eenen kant is 't onbe- 

 lwijfelbaar,dat de bond der samenwonende lieden {demeentucht, 

 commimitas) oorspronkeh'jk slechts een bijzonder karakter had 

 en niemand verpHcht was er bij te treden , wat natuurh'jk aile 

 begrip van « gemeenzaamheid » iiitsiuit * ; maar van den anderen 

 kant is 't ook waar dat het gilde bij meerdere ontwikkeling der 

 meentucht en latcr bij 't ontstaan der keurgemeente eene geduchte 

 macht was en op de eene en de andere niet zonder invloed moet 

 gebleven zijn 2, le meer, dewijl er door den oorspronkelijken bond 

 plichten en rechten zijn ontstaan, waarover in menig geval het 

 oordeel der rondwonenden of niet verbondenen noodig was. Van 

 der Kindere evenwel is mis,wanneer hij in 't gilde volstrekt niets 

 anders ziet dan een denkbeeld van liefdadigheid of eene verzeke- 



* Zie VON Maurer, I, 164, 171, 325 enz. — Heusler, 11 enz. 



2 Men leze onder andere de slatulen eeniger aloude gilden, zelfs van die 

 waarjn, naasl de Germaansche barbaarschheid , de geest des christendoms 

 uitschijnt, bij voorbeeld de wet van St.-Eriksgilde (Xlll^ eeuw) bekend gemaakt 

 door Aug. Thierry. 



