( 11 ) 



die een deel des lands bezat ^ was natuurlijke reehler in gaiisch 

 de uitgestrektheid van zijn district, raaar daarbuitcn kon liij geen 

 gezag hebben, was bij niets meer ^. Later, wanneer wij de sche- 

 penen zullen zien opkomen,bleef die souvereineteil derlandzaten 

 erkend, vermils de Karlovingiscbe wetten eiscben dat de sche- 

 penengekozen worden metloestemming des volks. In het noordcn 

 van Europa werd dit beginsel zelfs met strengbeid doorgevoerd; 

 immers daar bleven, eenen iangen tijd, de magistraten verant- 

 woordelijk jegens het volk, en de Deensche wet verbrak niet 

 alleen het oordeel der gezwoornen, maar slclde deze zelfs bloot 

 aan vervolging, wanneer de meerderheid van de gewestgenooten 

 h un oordeel slecht vond ^. 



Op bel einde der VIII" en in den aanvang der IX*^ eeuw bleek 

 de inslelling niet meer in overeenstemming te wezen met de toen 

 beerscbende begrippen en zeden. De vrije raannen,op straffe van 

 bocte verplicbt naar de openbare rechtsvergadering te komen, 

 tracbtten zich aan dien last te onttrekken en maakten eene ber- 



vorming noodzakelijk door achter te blijven. Een last was het 



iiiderdaad geworden. DeRatchimburgi tocb haddengeen openbaar 

 mandaat, geen hoegenaamd recht op eenig stoffelijk voordeel of 

 gunst, eerof gezag; zij genoten niet het geringste deel dergewe- 

 zene boeten; integendeel, wanneer zij bevonden werden niet te 

 hebben geoordeeld volgens de Saliscbe wet, waren zij genoodzaakt 

 den veroordeelde eene boete te betalen van 15 stuivers, wat des- 

 tijds geene geringe som moet gêweest zijn. Bovendien slonden de 

 rechters bloot aan den haat en wraaklust des veroordeelden en 

 van zijne raagcn en vrienden, helgeen in die barbaarsche tijden 

 zeker wel wat te beduiden had! Eindelijk mocht de veroordeelde 

 zijne rechters beroepen op een Iweegevecht. 



Nu is 't wel waar, dat de Saliscbe wet deze schikkingen laat 

 volgen door eene andere, volgens welke degene, die de Ralchim- 

 burgi zou betichten van slecht vonnis gegeven te hebben , moest 



' <( Judices sunt barones comitatus, qui libcr^as in eis terras liabent. » 

 {Leges Henrici, I, c. 29.) 

 - Zie daarover Raepsaet, Analijse, § 92 en volgende. 

 ^ Codex jiiris justici, 1. II, c. 7. 



