(45) 



niet van de schepenen, maar van de gczwoorncn afhangt, en de 

 bewaring der stadssleutcls is even gocd aan hcn aïs aan meier 

 en scliepenen toevertrouwd. Maar die loestand was slechts kort- 

 stondig en het bewind bleef in Brabant gedurende gansch de 

 XIll® en in de eersle jaren der XIV* eeuw uitsluiteb'jk aan leden 

 der gesiachten. Dal deze ook bet volk met onwil, minachting en 

 zelfs vijandschap bejegenden, mogen wij afleiden iiit de onistan- 

 digbeid dat de geringe klassen bier insgelijks naar ontvoogding 

 smacbtten. In bet kort, aloni waar wij de bbkken slaan in onze 

 middeleeuwscbe samenleving, zicn wij eenen slrijd, bardnekkig 

 volgcbouden met eenen moed, die alleen de overtuiging van cen 

 edel doel te betracblen, kan inboezemen. Onze kronieken zijn 

 weinig mededeelzaam omirent de langdurige, zoo dikwijls ber- 

 vatte worstelingen onzcr middeleeuwscbe gemeenten — zeker- 

 lijk een jammerlijk feit, daar de gang der gedacbten en der volks- 

 geneigdbeden voor de nakoraelingen altijd leerrijk is; edocb, er 

 zijn andere stemmen, die ons eenig liebt brengen in dien onver- 

 getebjken kamp. Wij weten, dat niet alleen de ruwe vuist, de bijl 

 en de piek der bandwerkers de groote zaak der volksontvoogding 

 len dicnsle slonden; ook dicbters met belderen geest en groot- 

 moedig bart zijn opgestaan als leermeeslers en bescbavers, en 

 zij hebben, mogelijk zonder bet te weten, de menigte tôt verzet 

 aangespoord, gelijk zij 6ns de reden van den volksopstand gemak- 

 kelijk laten gissen. Jacob van Maerlant, \ooral Jan de Weert, 

 van IJper, Hein van Aken, een Brusselaar, zelfs Jan van Boendale, 

 een andere Brabander en verdediger van den adel, volgden de 

 ricbting, welken de volksgecst aan de menscbbeid gaf. Wie niels 

 van bet wanbestuur en de ondeugden der welbouders wist, 

 leerde dat kennen uit hunne scbriften, terwijl zij, voor wie 

 bet licbt was opgegaan, cr door in bunnen afkeer voor t onrecbt- 

 vaardig bedrijf versterkt werden. 



't Was inderdaad ergerendl Boendale immers spreekt van 

 raadsmannen, die maar gedurig zorgen - 



« Om haers selfs xoinnen ende baten 

 Ende chemeen orboer achterlaten. » 



