( 72 ) 



en staende » van de schepenen *. De keure van Briigge, van 1281 , 

 behoudt den graaf van Vlaanderen voor « aile die misdaden, (lie 

 sullen ghevallen bi naclite, » benevens al de personen, welke in 

 stadsschependom « man doen doden jof minken ende pays of 

 varde breken. » Bij de keure dcr stad Veurne waren den graaf 

 van Vlaanderen voorbehouden : moord, brandstichting, schending 

 der duinen en versterkte plaatsen, diefstai, roof en kerkbraak, 

 maar in 1500 was er daar maar éene uilzondering gebleven, na- 

 mclijk de misdaad van gekwetste majesteit. 



Buiten de kennis van dit laatsie waren te Gent uilgezondcrd 

 twee gevallen van ketterij, en te Valensijn de gekweste goddelijkc 

 en menscbehjke majesteit, benevens de beleedigingen tcgen vors- 

 telijke ofïicieren 2. 



Uitwijzens de costumen van Lessen (III' hoofdstuk, 2" arlikel) 

 was dâar uitgezonderd « ce qui touche les domaines et droits du 

 prince, » en volgens de charter van St.-Omaars, in November 

 1555 door Jan I verleend, w\iren te dier stede aan de kennis der 

 schepenen onttrokken : gekwetste majesteit, valsche munt, verbin- 

 tenissen op de fooren van Champagne, dracht van verbodene 

 wapens en opstand tegen 's konings ofïicieren. 



Het justitievermogen der schepenen kon wel beperkt, echter 

 niet geloochend worden, wat dan ook in onze geweslen niet ge- 

 schied is. 't Was het kostehjkste privilège onzer voorouders, dat 

 niemand vôor eene andere vierschaar gebraeht kon worden dan 

 deze der eigene schepenen, en men vergat niet dit te schrijven in 

 de stadskeuren, gelijk in 't privilège der stad Luik van 1198 enz. 



Maar de schepenen waren geene oppcrmachtige, uitsluitelijke 

 rcchters : siechts in den eersten tijd van de instelling was hunne 

 vondenis [vondenesse^ vonnessé) zonder bcroep. Te Luik zien wij 



* PouLLET, Hist. du droit pénal dans Vancien duché de Brahant, 123. 



' Coutumes de Falenciennes, \" art, Het jiistilievcrmogen der Gentsche 

 schepenen werd in de XVI^ eeiivv belangrijk uilgebreid : in 1343 met de 

 kennis der zaken nopens de dubbele majesteit; in 1348 met de quaesliën 

 betrekkelijk privilèges; in 1368 met gevallen van ketterij (Regisler 5, 225; 

 M, 214 en 50; //, 1\ — Stadsarchief). 



